Вучоныя прааналізавалі звесткі больш за 130 000 чалавек, за якімі назіралі на працягу 43 гадоў. У даследаванні выкарыстоўваліся матэрыялы двух буйных амерыканскіх праектаў — Nurses ’ Health Study і Health Professionals Follow-up Study. Удзельнікі рэгулярна паведамлялі пра свой рацыён, уключаючы спажыванне кавы і чаю, а таксама праходзілі кагнітыўныя тэсты.

Вынікі паказалі, што найбольшая карысць назіралася ў людзей, якія ўжывалі 2-3 кубкі кавы ці 1-2 кубкі чаю ў дзень. У гэтай групе рызыка развіцця дэменцыі і хуткасць зніжэння кагнітыўных функцый былі ніжэйшыя ў параўнанні з тымі, хто практычна не ўжываў кафеін.

Пры гэтым нават у людзей з высокім спажываннем кавы — да пяці кубкаў у дзень — рызыка дэменцыі аказалася на 18 % ніжэй, чым у тых, хто піў мала або зусім пазбягаў кавы. Цікава, што ў аматараў кавы без кафеіну аналагічнага эфекту выяўлена не было, што паказвае менавіта на ролю кафеіну.

Ахоўная сувязь захоўвалася нават у носьбітаў генетычнага варыянту APOE4, які значна павышае рызыку хваробы Альцгеймера. Гэта стала адной з найбольш нечаканых высноў даследавання.

Аўтары падкрэсліваюць, што работа носіць назіральны характар і не даказвае прамой прычынна-следчай сувязі. Тым не менш вынікі дапаўняюць растучы масіў даных аб магчымай карысці ўмеранага спажывання кафеіну для здароўя мозгу.

Спецыялісты адзначаюць, што эфект не з’яўляецца вырашальным фактарам прафілактыкі дэменцыі, аднак кава або чай з кафеінам могуць стаць адным з элементаў стратэгіі падтрымання кагнітыўнага здароўя разам з фізічнай актыўнасцю, збалансаваным харчаваннем і кантролем сардэчна-сасудзістых рызык.