Мангольскі лідар прыбыў у нашу краіну напярэдадні. Беларуска-мангольская праграма на найвышэйшым узроўні пачалася ў нядзелю ўвечары з сустрэчы ў фармаце «адзін на адзін».
У асноўны дзень афіцыйнага візіту Прэзідэнта Манголіі ў Беларусь, 26 кастрычніка, перагаворы на найвышэйшым узроўні адбыліся ў Палацы Незалежнасці. Рытуал урачыстай цырымоніі сустрэчы высокага госця па традыцыі ўключаў выкананне дзяржаўных гімнаў дзвюх краін, суправаджэнне ротай ганаровай варты, абмен поціскамі рукі з прадстаўнікамі дэлегацый абодвух бакоў, сумеснае фатаграфаванне. 

Перагаворы лідараў праходзілі ў вузкім і шырокім складах. Прэзідэнты зверылі пазіцыі па многіх пытаннях і задалі арыенціры ў двухбаковым супрацоўніцтве, ключавымі кірункамі якога з’яўляюцца прамысловасць, сельская гаспадарка, фармацэўтыка, навука і адукацыя, узаемадзеянне на міжнародных пляцоўках. Па выніках перагавораў бакі падпісалі пакет дакументаў.

«Калі мы дамовімся, мы своечасова і ў тэрмін выканаем свае абавязацельствы»

Падчас перагавораў у вузкім складзе Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што ў нядзелю ўвечары бакі час дарэмна не гублялі — на працягу трох гадзін абмяркоўвалі цяперашні стан спраў двухбаковых адносін і паспрабавалі накрэсліць дарожную карту супрацоўніцтва. «Калі коратка для інфармацыі нашых калег, мы дамовіліся аб тым, што трэба пачынаць супрацоўнічаць па-сур’ёзнаму, — звярнуў увагу беларускі лідар. — Каб пабудаваць дыхтоўны будынак, патрэбен моцны падмурак. І прынялі рашэнне, што трэба пачынаць з двух-трох добрых праектаў, якія б ляжалі ў аснове нашага супрацоўніцтва. Канкрэтных праектаў. Такіх праектаў, якія б адчуў народ, каб ва Улан-Батары і тут, у Мінску, людзі зразумелі, што мы сур’ёзныя палітыкі і па-сур’ёзнаму настроены на супрацоўніцтва». 

Кіраўнік дзяржавы падкрэсліў, што вельмі рады сустрэчы з мангольскім лідарам. «Два гады таму, падчас наведвання вашай сяброўскай, цудоўнай краіны, мы рабілі першыя крокі, афіцыйныя крокі, буйныя крокі ў нашым супрацоўніцтве. І цяперашні візіт будзе гістарычным у тым плане, што мы выбудуем план нашага супрацоўніцтва. Гэта значыць, мы завершым тое, што мы два гады таму пачалі ва Улан-Батары», — канкрэтызаваў кіраўнік дзяржавы. 

Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што кіраўніцтва Манголіі і нашай краіны даюць сабе справаздачу аб тым, што Беларусь не з’яўляецца нейкай гіганцкай і багатай краінай: «Але, як учора мы зразумелі, Беларусь мае прасунутыя, магутныя тэхналогіі і кірункі развіцця, якія вельмі патрэбныя цяпер Манголіі. І мы дамовіліся, калі вам з набору гэтых тэхналогій і кірункаў нашага развіцця нешта спадабаецца і гэта трэба будзе для нашай сяброўскай краіны, мы гатовыя ў гэтым кірунку супрацоўнічаць і пазначыць тыя 2-3 праекты, пра якія я толькі што сказаў, — заявіў беларускі лідар. — Паважаны Прэзідэнт, вы толькі павінны зразумець адно са сваімі калегамі: калі мы дамовімся (пра што я ўчора дома вам гаварыў, мы абавязковыя людзі), мы своечасова і ў тэрмін выканаем свае абавязацельствы. Мы вельмі б хацелі, каб у такім ключы дзейнічалі і нашы мангольскія сябры». 

«Пераадольваючы цяжкасці, трэба ісці наперад. Трэба выконваць дамоўленасці»

Прэзідэнт Беларусі акцэнтаваў увагу на тым, што ў ходзе выканання нашай часткі абавязацельстваў беларускі бок не будзе спасылацца на складанасці і цяжкасці. «Для таго мы існуём, каб пераадольваць гэтыя складанасці, цяжкасці. Яны заўсёды былі і яны будуць. Можа, нават яшчэ больш складаныя, чым цяпер. Таму, пераадольваючы гэтыя цяжкасці, трэба ісці наперад. Трэба выконваць дамоўленасці, — падкрэсліў кіраўнік дзяржавы. — Мы ўжо так па-сяброўску з вамі дамовіліся, што вы ўсё, што вас цікавіць у Беларусі, можаце паспрабаваць, памацаць рукамі і прыняць адпаведнае рашэнне, калі вам гэта спадабаецца».

Аляксандр Лукашэнка заявіў, што для мангольскага боку ўсе нашы дзверы адчыненыя. «Калі ласка, глядзіце, рабіце высновы, бярыце на ўзбраенне. Мы будзем дапамагаць, мы будзем садзейнічаць таму, каб вы выканалі ўсе намечаныя праграмы і выканалі абяцанні, якія вы давалі ў апошняй электаральнай кампаніі ў Манголіі, — заўважыў беларускі лідар. — А сёння, паважаны спадар Прэзідэнт, я вітаю вас і вашу дэлегацыю ў сяброўскай, блізкай, нягледзячы на геаграфічную адлегласць, для вас краіне — у Беларусі». 

«Неабходна ў першую чаргу рэалізаваць два-тры канкрэтныя праекты» 

У сваю чаргу Прэзідэнт Манголіі Ухнаагійн Хурэлсух акцэнтаваў увагу на тым, што кіраўнікі дзвюх дзяржаў менш чым за два гады ажыццяўляюць узаемныя візіты, а «гэта з’яўляецца тым самым яркім сведчаннем таго, што не толькі народы, а таксама і кіраўніцтва нашых дзвюх краін імкнуцца да цеснага ўзаемнага супрацоўніцтва». 

Мангольскі лідар адзначыў, што напярэдадні ў іх з Аляксандрам Лукашэнкам адбыліся перагаворы ў нефармальнай абстаноўцы, падчас якіх яны абмеркавалі актуальныя пытанні міжнароднага і рэгіянальнага парадку дня, перспектывы ўмацавання двухбаковага ўзаемадзеяння. Акрамя таго, падчас візіту Прэзідэнт Манголіі з членамі дэлегацыі наведаў адукацыйны цэнтр бяспекі жыццядзейнасці МНС Беларусі, а таксама меў магчымасць азнаёміцца з узорамі розных відаў тэхнікі беларускай вытворчасці. «Яны найвышэйшага ўзроўню і якасці, — даў сваю ацэнку ўбачанай прадукцыі Ухнаагійн Хурэлсух. — Тыя трактары, камбайны, якія мы бачылі, падыходзяць нам па сваіх параметрах для ўмоў працы на тэрыторыі Манголіі». Ён падкрэсліў, што бачыць магчымасці для арганізацыі ў Манголіі сумеснага цэнтра па зборцы трактароў, продажы і сэрвісным абслугоўванні.

«Цалкам згодны і падтрымліваю вашу прапанову аб тым, што нам неабходна ў першую чаргу рэалізаваць канкрэтныя два-тры праекты, каб ад іх быў плённы вынік. Са свайго боку мы гатовыя гэту прапанову разгледзець і зрабіць далейшыя крокі», — сказаў Ухнаагійн Хурэлсух.

Асаблівую цікавасць выклікае ў мангольскага боку супрацоўніцтва ў сферы сельскай гаспадаркі для забеспячэння харчовай бяспекі іх краіны.

«Акрамя сельскай гаспадаркі і прамысловага сектара супрацоўніцтва, у нас яшчэ таксама ўсе магчымасці супрацоўніцтва па лясным кірунку, у тым ліку па тэхналагічным і навуковым кірунку супрацоўніцтва», — дадаў кіраўнік Манголіі.

«У нас узаемнае жаданне напоўніць дружалюбныя сувязі практычным зместам»

Падчас перагавораў у шырокім складзе Аляксандр Лукашэнка згадаў свой візіт у 2024 годзе ва Улан-Батар — першы на найвышэйшым узроўні ў гісторыі двухбаковых адносін. «Гэты візіт пакінуў у мяне самыя добрыя ўражанні. Стасункі ў гасціннай мангольскай сталіцы дапамаглі сфармуляваць сумесныя інтарэсы бакоў і намеціць план дасягнення першачарговых мэт», — падкрэсліў беларускі лідар. 

Кіраўнік дзяржавы акцэнтаваў увагу на тым, што па выніках перагавораў бакі абмяняюцца ратыфікацыйнымі граматамі Дагавора аб дружалюбных адносінах і супрацоўніцтве, падпісанага два гады таму. «У нас узаемнае жаданне напоўніць дружалюбныя сувязі практычным зместам, яшчэ мацней зблізіць народы, — заявіў Прэзідэнт. — Тым больш што ў 2027 годзе мы адзначым 35-годдзе з моманту ўстанаўлення дыпламатычных адносін. Упэўнены, што візіт мангольскай дэлегацыі на чале з Вамі, дарагі сябар, пройдзе максімальна прадуктыўна».

У Мінска і Улан-Батара падобнае геапалітычнае становішча: абедзве краіны знаходзяцца паміж найбуйнейшымі сусветнымі гульцамі, акцэнтаваў увагу кіраўнік дзяржавы. «Нам лёсам наканавана імкнуцца быць моцнымі самім і дапамагаць суседзям знаходзіць агульныя падыходы, асабліва ў крызісныя перыяды, — падкрэсліў ён. — Вам цяпер у гэтым плане прасцей — Кітай і Расія супрацоўнічаюць узорна. Нам складаней. Як ужо не раз бывала ў гісторыі Беларусі, мы апынуліся ў эпіцэнтры супрацьстаяння Захаду і Усходу. Таму мы з Вамі выдатна разумеем адзін аднаго. Адсюль супадзенне поглядаў Беларусі і Манголіі на многія міжнародныя пытанні і ўвага, якую Вы праяўляеце да нашай ініцыятывы па бяспецы ў Еўразіі». 

«Беларусь гатова аказаць Манголіі ўсялякае садзейнічанне ў падтрыманні дынамікі эканамічнага развіцця»

У цэнтры перагавораў з Прэзідэнтам Манголіі і ў нядзелю, і ў панядзелак былі пытанні эканомікі. «Рады адзначыць эфектыўнасць намаганняў кіраўніцтва Манголіі па забеспячэнні росту эканомікі краіны — валавы ўнутраны прадукт у вас дадаў амаль 7 % у 2025 годзе, а ў бягучым расце яшчэ хутчэй. Я калі з лічбамі пазнаёміўся, не паверыў. Гэта гіганцкі рост, — канстатаваў Аляксандр Лукашэнка. — Беларусь гатова аказаць Манголіі ўсялякае садзейнічанне ў падтрыманні дынамікі эканамічнага развіцця і рэалізацыі амбіцыйных планаў на пяцігодку да 2030 года. Добра, што сёлета беларуска-мангольскі тавараабарот пачаў расці. У тым ліку за кошт нашых харчовых тавараў, якія ў вас ведаюць і любяць». 

Цяпер свет балансуе на мяжы дэфіцыту, у прыватнасці, цукру, алею. Цэны на прадукты харчавання на максімуме за апошнія чатыры гады. «Але ці тое яшчэ будзе. У гэтым плане вы можаце спадзявацца на Беларусь, — запэўніў кіраўнік дзяржавы. — Акрамя таго, у складаны для многіх краін перыяд мы адшукалі магчымасць дапамагчы вам у гэтым годзе і з нафтапрадуктамі. Упэўнены, працягнуць нарошчванне беларускіх паставак і істотна павялічыць экспарт з вашай краіны ў Беларусь дапаможа Часовае гандлёвае пагадненне паміж Еўразійскім эканамічным саюзам і вашай краінай, якое ўступіла ў сілу ў ліпені гэтага года». 

Беларускія спажыўцы вельмі чакаюць з’яўлення на паліцах нашых магазінаў мангольскага кашаміру, вырабаў са скуры, воўны, іншай прадукцыі, працягнуў Прэзідэнт. «У адпаведнасці з Пагадненнем мытныя пошліны на гэтыя тавары абнуленыя. Вытворчым і гандлёвым прадпрыемствам трэба аператыўна скарыстацца гэтай перавагай. Прэферэнцыйны рэжым ЕАЭС — гэта новыя магчымасці і для нас на мангольскім рынку, — выказаў упэўненасць кіраўнік дзяржавы. — Задача, якую мы абмяркоўвалі з Прэзідэнтам, — аднаўленне паставак беларускай машынабудаўнічай прадукцыі, стварэнне ў вас сэрвісных цэнтраў і сумесная вытворчасць, навучанне кадраў».

Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што беларускі бок зацікаўлены ў кратным нарошчванні прысутнасці айчыннай кар’ернай тэхнікі на горназдабыўных аб’ектах Манголіі, дзе яна традыцыйна была галоўным рабочым інструментам. «Гэта значыць, гісторыя ёсць нашых адносін у гэтым плане, — заўважыў ён. — Упэўненыя, у даўняга партнёра БЕЛАЗа, флагмана мангольскай індустрыі „Эрдэнэт“, дастаткова кампетэнцый і патрэбы ў самазвалах, каб арганізаваць зборку непасрэдна ў сябе». 

«Мы свой шлях пройдзем своечасова і годна»

Асабліва беларускі лідар вылучыў сферу сельскай гаспадаркі, у якой у Беларусі маецца вялікі вопыт. «У чэрвені нашы ўрады дамовіліся аб новых пастаўках беларускай тэхнікі. У пілотнай партыі — трактары, бульба- і камнеўборачныя машыны, зернесушылкі. Важна, каб гэта тэхніка дайшла да мангольскіх спажыўцоў, не спатыкнуўшыся аб рознага роду праблемы і банкаўскія або бюракратычныя пытанні. Мы свой шлях пройдзем своечасова і годна», — звярнуў увагу Прэзідэнт.

Кіраўнік дзяржавы лічыць неабходным паскарацца з праектам па будаўніцтве малочнатаварных комплексаў. «Яны вам патрэбныя. Іх рэалізацыя прасуне кааперацыю ў сферы племянной жывёлагадоўлі», — канстатаваў беларускі лідар. 

Наш узаемны інтарэс не абмяжоўваецца толькі эканомікай, акцэнтаваў увагу Аляксандр Лукашэнка. «У падпісваемай сёння „Дарожнай карце“ супрацоўніцтва на 2027-2029 гады таксама выкладзены задачы ў сферах навукі, культуры, спорту, турызму, аховы здароўя, — канкрэтызаваў кіраўнік дзяржавы. — Акрамя таго, заключаюцца пагадненні аб узаемадзеянні ў мытнай, інфармацыйнай сферах, міжрэгіянальным супрацоўніцтве. Ведамствы і арганізацыі павінны выкарыстоўваць іх як прыкладныя дакументы, аснову для канкрэтных сумесных праектаў». 

«Я вельмі б хацеў, каб ваш цяперашні візіт у Беларусь даў канкрэтныя практычныя вынікі. Паверце, мы будзем для вас надзейнымі сябрамі і ў Беларусі ёсць усё тое, што трэба сёння ў Манголіі, — звярнуўся да мангольскай дэлегацыі беларускі лідар. — Мы гатовыя да прадметнага, адкрытага абмеркавання ўсіх кірункаў і аспектаў нашага ўзаемадзеяння. Я папрасіў бы нашых міністраў, членаў урада быць больш актыўнымі, прапанаваць варыянты супрацоўніцтва сваім калегам і даць магчымасць ім убачыць і рукамі памацаць, як у народзе кажуць, тое, што яны захочуць. Дзверы для нашых мангольскіх сяброў у Беларусі адчыненыя».

Новая старонка ў гісторыі двухбаковых адносін 

Падчас перагавораў у шырокім складзе Прэзідэнт Манголіі, звяртаючыся да Аляксандра Лукашэнкі, адзначыў: «Упэўніліся, як у Беларусі ўсё дынамічна развіваецца і працвітае пад Вашым кіраўніцтвам і пад вашым дэвізам „Усё залежыць ад нас: будзем лепш працаваць — будзем лепш жыць“. З усім гэтым я асабіста азнаёміўся і ўбачыў усё сваімі вачыма. Прыемна адзначыць, што Ваш візіт у Манголію ў 2024 годзе быў паспяхова рэалізаваны ў пашырэнні адносін і супрацоўніцтва паміж нашымі краінамі і ўзняцця іх зусім на новы ўзровень».

Мангольскі лідар дадаў, што сумеснае супрацоўніцтва і ўзаемадзеянне з’яўляецца новай старонкай у гісторыі двухбаковых адносін. Ён адзначыў, што дагавор аб дружалюбных адносінах і супрацоўніцтве Манголіі і Беларусі, заключаны падчас візіту беларускага лідара ў 2024 годзе ў Манголію, заклаў трывалы падмурак для дружалюбных двухбаковых адносін, цеснага супрацоўніцтва паміж заканадаўчымі органамі, што мае важнае значэнне для развіцця і пашырэння адносін. 

«Мы надаём важнае значэнне гандлёва-эканамічнаму супрацоўніцтву і нацэлены на ўзаемавыгаднае і плённае ўзаемадзеянне з Беларуссю, — сказаў Ухнаагійн Хурэлсух. — Нягледзячы на некаторыя выклікі, якія ўзнікаюць з прычыны цяперашніх няпростых геапалітычных і геастратэгічных умоў, бакі прыкладаюць намаганні для пашырэння гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва і павышэння яго эфектыўнасці».

У гэтай сувязі Прэзідэнт Манголіі лічыць мэтазгодным правесці кансультатыўную сустрэчу паміж прадстаўнікамі банкаў дзвюх краін і адпаведных фінансавых устаноў «для пераадолення цяжкасцяў і знаходжання аптымальнага рашэння».

«Вельмі хочам да 2029 года ў тры разы павялічыць аб’ём гандлю паміж нашымі дзвюма краінамі», — падкрэсліў Ухнаагійн Хурэлсух.

Па выніках перагавораў бакі падпісалі і абмяняліся дакументамі, накіраванымі на ўмацаванне далейшага двухбаковага супрацоўніцтва  

Так, кіраўнікі дзяржаў падпісалі Ратыфікацыйныя граматы Дагавора аб дружалюбных адносінах і супрацоўніцтве паміж Рэспублікай Беларусь і Манголіяй ад 3 чэрвеня 2024 года.

Акрамя таго, бакі абмяняліся: 

1. «Дарожнай картай» па развіцці супрацоўніцтва Рэспублікі Беларусь і Манголіі ў 2027-2029 гадах.   

2. Пагадненнем аб супрацоўніцтве ў сферы спорту паміж Міністэрствам спорту Рэспублікі Беларусь і Міністэрствам культуры, спорту, турызму і моладзі Манголіі.

3. «Дарожнай картай» па развіцці супрацоўніцтва ў сферы сельскай гаспадаркі ў 2027-2029 гадах.

4. Мемарандумам паміж Беларускім дзяржаўным канцэрнам па вытворчасці і рэалізацыі тавараў лёгкай прамысловасці («Беллегпрам») і Міністэрствам харчавання, сельскай гаспадаркі і лёгкай прамысловасці Манголіі ў сферы лёгкай прамысловасці.

5. Пагадненнем паміж Дзяржаўным мытным камітэтам Рэспублікі Беларусь і Галоўным мытным упраўленнем Манголіі аб узаемным прызнанні інстытутаў упаўнаважанага эканамічнага аператара.

6. Мемарандумам аб узаемаразуменні паміж РУП «Беларускі дзяржаўны цэнтр акрэдытацыі» і Нацыянальным цэнтрам акрэдытацыі Манголіі.

7. Пагадненнем аб супрацоўніцтве ў гандлёва-эканамічнай, навукова-тэхнічнай, гуманітарнай і культурнай сферах паміж Гомельскім абласным выканаўчым камітэтам (Рэспубліка Беларусь) і адміністрацыяй Баянхангорскага аймака (Манголія).

8. Пагадненнем паміж Магілёўскай вобласцю Рэспублікі Беларусь і аймакам Хэнцій Манголіі аб гандлёва-эканамічным, навукова-тэхнічным, культурным, адукацыйным і сельскагаспадарчым супрацоўніцтве.

9. Мемарандумам паміж Нацыянальнай дзяржаўнай тэлерадыёкампаніяй Рэспублікі Беларусь і Мангольскай нацыянальнай грамадскай тэлерадыёкампаніяй.

Пасля ўрачыстай цырымоніі падпісання і абмену дакументамі кіраўнікі дзяржаў выступілі з заявамі для прадстаўнікоў СМІ.

«Вынікі перагавораў паказалі цвёрды намер абодвух бакоў канвертаваць высокі ўзровень палітычнага ўзаемаразумення ў значныя эканамічныя праекты»

Звяртаючыся да прысутных, Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў: «За два дні, сённяшні і ўчарашні, мы правялі вельмі змястоўныя перагаворы з маім сябрам і калегам — Прэзідэнтам Манголіі. Візіт у адказ мангольскага лідара працягвае добрую традыцыю зносін на найвышэйшым узроўні, закладзеную намі ў чэрвені 2024 года. Мы сустракаліся і пасля гэтага, у тым ліку ў ходзе мерапрыемстваў Шанхайскай арганізацыі супрацоўніцтва, але цяперашні візіт, несумненна, дапаможа замацаванню якасна новага ўзроўню адносін дзвюх краін». 

Нягледзячы на геаграфічную аддаленасць, Беларусь і Манголію звязваюць агульныя інтарэсы, міралюбівы, узважаны, прагматычны курс у знешняй палітыцы, даўнія традыцыі сяброўства і супрацоўніцтва паміж нашымі народамі, працягнуў беларускі лідар. 

«Вынікі перагавораў паказалі цвёрды намер абодвух бакоў канвертаваць высокі ўзровень палітычнага ўзаемаразумення паміж Мінскам і Улан-Батарам у значныя эканамічныя праекты, — звярнуў увагу Прэзідэнт. — Імпульс гэтаму працэсу нададуць падпісаныя сёння пагадненні, перш за ўсё „Дарожная карта“ супрацоўніцтва Беларусі і Манголіі на 2027-2029 гады. Таксама мы з калегам дэталёва прааналізавалі ход выканання дамоўленасцяў, дасягнутых ва Улан-Батары ў 2024 годзе».

У асобных сферах, у прыватнасці па пастаўках харчавання, бакам удалося прасунуцца дастаткова сур’ёзна, канстатаваў кіраўнік дзяржавы. «На траекторыю росту выйшла двухбаковае эканамічнае ўзаемадзеянне, аднак яго значны патэнцыял яшчэ трэба будзе рэалізаваць у поўнай меры, — лічыць Аляксандр Лукашэнка. — Дадатковым магутным інструментам, які мы задзейнічаем для гэтага, з’яўляецца Часовае гандлёвае пагадненне паміж дзяржавамі — членамі Еўразійскага эканамічнага саюза і Манголіяй, якое ўступіла ў сілу ў ліпені бягучага года». 

Кіраўнік дзяржавы падкрэсліў, што Беларусь усебакова падтрымлівала і будзе падтрымліваць нашых мангольскіх сяброў пры падрыхтоўцы гэтага дакумента і ў далейшым супрацоўніцтве. «Лічым добрым знакам тое, што ён падпісаны ў Мінску ў перыяд беларускага старшынства ў ЕАЭС. Пагадненне істотна знізіла бар’еры для бізнесу абедзвюх краін. Цяпер задача — дапамагчы дзелавым колам правільна і аператыўна гэтым скарыстацца», — арыентаваў Прэзідэнт.

«Дасягнутыя дамоўленасці прынясуць адчувальную эканамічную выгаду абедзвюм краінам»

Па выніках перагавораў бакі намецілі далейшыя ключавыя пункты росту ў беларуска-мангольскім супрацоўніцтве. 

«Перш за ўсё — гэта прамысловая кааперацыя, — звярнуў увагу беларускі лідар. — Пацверджана гатоўнасць Беларусі забяспечваць патрэбы Манголіі ў надзейнай кар’ернай, пасажырскай, камунальнай тэхніцы, а таксама развіваць сэрвісную інфраструктуру». 

Новы цікавы кірунак — лёгкая прамысловасць. Па словах Прэзідэнта, бакі пачалі разам вырабляць тканіны з лёну і кашаміру. «Гэта будзе ўнікальны і экалагічны прадукт, які спалучае прахалоду беларускай прыроды і цяпло мангольскіх стэпаў. Не проста палатно, а сімвал жывога перапляцення дзвюх культур і нашых эканомік», — заўважыў беларускі лідар.

Яшчэ адзін кірунак супрацоўніцтва — аграпрамысловы комплекс. «Беларусь гатова зрабіць важкі ўнёсак у падтрыманне харчовай бяспекі Манголіі. Наш патэнцыял і мангольскі маштаб проста падштурхоўваюць да буйных праектаў. Будзем паскарацца з будаўніцтвам малочнатаварных комплексаў, актывізуем трансфер беларускіх аграрных тэхналогій», — запэўніў кіраўнік дзяржавы. 

«Перакананы: падпісаныя сёння дакументы і дасягнутыя дамоўленасці прынясуць адчувальную эканамічную выгаду абедзвюм краінам і паслужаць далейшаму павышэнню дабрабыту нашых народаў», — выказаў упэўненасць беларускі лідар.

«У заключэнне я яшчэ раз хацеў бы падзякаваць свайму сябру, спадару Прэзідэнту за прадметны, плённы дыялог, які адбыўся ўчора і сёння, — сказаў Аляксандр Лукашэнка. — Я таксама дзякую членам вашай дэлегацыі, якая прыбыла ў Беларусь, і прасіў бы вас: часцей бывайце ў Беларусі. Мы падобныя краіны па клімаце, але ёсць і істотныя адрозненні. Таму прыязджайце тады, калі вам будзе цікава. Не толькі для таго, каб адпачыць, але і паглядзець Беларусь, пазнаёміцца бліжэй з яе народам і нашай прыродай. Дзякую Вам». 

«Мы акажам няўхільную падтрымку актыўнаму супрацоўніцтву»

Прэзідэнт Манголіі Ухнаагійн Хурэлсух падзякаваў беларускаму лідару і свайму блізкаму сябру Аляксандру Лукашэнку за магчымасць наведаць Беларусь. Ён таксама адзначыў, што ўзаемныя візіты кіраўнікоў дзвюх краін менш чым за два гады з’яўляюцца яркім праяўленнем імкнення двух прэзідэнтаў надалей развіваць і пашыраць мангольска-беларускія адносіны і супрацоўніцтва. 

Па словах мангольскага лідара, заключэнне дагавора аб дружалюбных адносінах і супрацоўніцтве паміж Манголіяй і Беларуссю закладзе трывалую прававую аснову традыцыйна сяброўскіх адносін паміж дзвюма краінамі. 

Кіраўнік Манголіі запэўніў, што з боку яго дзяржавы будзе аказана няўхільная падтрымка актыўнаму супрацоўніцтву паміж прадпрымальнікамі і гандлёва-прамысловымі арганізацыямі дзвюх краін. Гэтаму спрыяў бізнес-форум, арганізаваны ў рамках візіту, які ўжо ўнёс уклад ва ўмацаванне эканамічнага супрацоўніцтва і дзелавых сувязяў паміж прадпрымальнікамі і прадстаўнікамі дзелавой супольнасці. Падобныя мерапрыемствы, па словах Прэзідэнта Манголіі, закліканы садзейнічаць павелічэнню ўзаемных інвестыцый, фарміраванню спрыяльнага дзелавога асяроддзя. «Мы акажам няўхільную падтрымку актыўнаму супрацоўніцтву паміж прадпрымальнікамі і гандлёва-прамысловымі арганізацыямі», — адзначыў ён.

Ухнаагійн Хурэлсух падзяліўся, што для іх краіны Беларусь з’яўляецца важным транспартна-лагістычным вузлом, які адкрывае шлях на еўрапейскія рынкі, у той час як беларусы разглядаюць Манголію як вароты на азіяцкія рынкі. 

«У гэтым кантэксце маршрут кантэйнерных чыгуначных перавозак „Мангольскі вектар“ у напрамку Брэст — Улан-Батар адыгрывае важную ролю ў двухбаковай транспартна-лагістычнай галіне. І тут бакі дамовіліся актыўна выкарыстоўваць гэту магчымасць у супрацоўніцтве», — сказаў мангольскі лідар.

«Таксама абмеркавана магчымасць пастаўкі нафтапрадуктаў і ўзгоднена мэтазгоднасць пашырэння супрацоўніцтва паміж нашымі краінамі ў гэтым кірунку», — дадаў Ухнаагійн Хурэлсух.

Паводле яго слоў, Манголія мае намер набыць беларускія трактары, камбайны, іншыя сельскагаспадарчыя машыны і механізмы. На парадку дня перагавораў было пытанне стварэння ў Манголіі зборачнай вытворчасці трактароў. Яшчэ адзін перспектыўны кірунак для актывізацыі ўзаемадзеяння — лёгкая прамысловасць. «Узгоднены пошук магчымасцяў сумяшчэння мангольскіх воўны і кашаміру з беларускім ільном для стварэння новых тканін і далейшай вытворчасці гатовых вырабаў, — адзначыў Ухнаагійн Хурэлсух. — Упэўнены, што будзе выдатная прадукцыя, якую мы зможам рэалізаваць».

Акрамя таго, бакі дамовіліся садзейнічаць прадаўжэнню супрацоўніцтва ў галіне адукацыі, навукі і культуры. 

«Паважаны Прэзідэнт, мой блізкі сябар! Абсалютна перакананы і ўпэўнены, што нашы з Вамі дамоўленасці будуць ажыццёўлены на карысць нашых народаў і працвітання нашых краін, а двухбаковыя адносіны і супрацоўніцтва надалей будуць пашырацца і ўмацоўвацца. Я высока цаню Вашы ўклад і намаганні, спадар Прэзідэнт, у справу развіцця і пашырэння беларуска-мангольскіх адносін, — звярнуўся ў заключэнне Ухнаагійн Хурэлсух да беларускага лідара. — Няхай з пакалення ў пакаленне мацнее сяброўства нашых народаў і вечна квітнеюць традыцыйна дружалюбныя адносіны паміж нашымі краінамі». 

Даслоўна

Замацавацца на мангольскім рынку 

Міністр замежных спраў Максім Рыжанкоў у размове з журналістамі адзначыў: «Мы выбудоўваем гандлёва-эканамічныя адносіны з Манголіяй, адыходзячы ад простага гандлю і спрабуючы знайсці ўзаемадзеянне ў галіне прамысловай кааперацыі, садзейнічаць рэалізацыі праектаў у самой Манголіі. Напрыклад, стварэнне малочнатаварных ферм, зборачнай вытворчасці нашых магутных трактароў».

«Вядома, для выбудоўвання такога супрацоўніцтва спатрэбіцца больш часу (чым мінула з моманту візіту Прэзідэнта Беларусі ў Манголію і актывізацыі двухбаковага супрацоўніцтва. — „Зв.“)», — дадаў Максім Рыжанкоў. Бо неабходна знайсці надзейных партнёраў на доўгатэрміновую перспектыву з мангольскага боку, падабраць адпаведныя пляцоўкі і гэтак далей, растлумачыў ён. Акрамя таго, бакі чакалі ўступлення ў сілу Часовага гандлёвага пагаднення паміж ЕАЭС і Манголіяй, якое пачало дзейнічаць летам гэтага года.

Гэта важны фактар для бізнес-супольнасцяў дзвюх краін, паколькі прадугледжвае прэферэнцыйныя ўмовы для гандлю, значнае зніжэнне мытных пошлін (для асобных відаў прадукцыі — іх абнуленне). «Гэта значыць, цяпер сфарміраваліся магчымасці для таго, каб працаваць», — упэўнены міністр.

«Калі ўваходзіш на нейкі рынак, вядома, камусьці там трэба будзе пасунуцца. Вось мы зараз і рассоўваем трошкі локцямі (іншых удзельнікаў гэтага рынку. — „Зв.“) разам са сваімі калегамі з Манголіі. Каб за нашай прадукцыяй замацаваць пэўны канкрэтны напрамак у частцы кар’ернай тэхнікі, трактароў, пытанні сумеснай перапрацоўкі малочнай прадукцыі, — падкрэсліў Максім Рыжанкоў. — Упэўнены, што будзе ўсё добра».

Беларускай тэхнікі ў Манголіі стане больш

З Манголіяй дасягнуты дамоўленасці аб нарошчванні паставак беларускай тэхнікі. Пра гэта паведаміў журналістам міністр прамысловасці Беларусі Андрэй Кузняцоў.

«Тэмпы росту супрацоўніцтва з Манголіяй у нас станоўчыя, каля 110 %, але гэтага недастаткова. Ставім задачу — не менш за 150 %, і для гэтага ёсць перадумовы», — падкрэсліў кіраўнік ведамства. 

«Мы шчыльна працавалі два дні візіту з мангольскімі калегамі. Асноўнае, на што робім упор, гэта машынабудаўнічая галіна, сельгасмашынабудаванне, — расказаў ён. — Падпісаны адпаведныя кантракты, вырашаем пытанні плацяжоў. Дасягнуты дамоўленасці па пастаўках кар’ернай, пасажырскай тэхнікі».

«Манголіі неабходна тое, што вырабляецца ў нас. Можна больш зрабіць упор на развіццё сельскай гаспадаркі ў Манголіі — павялічыць узаемавыгаднае супрацоўніцтва за кошт паставак тэхнікі з мэтай павелічэння прадукцыйнасці працы ў сельскай гаспадарцы. Гэта кормаўборачная тэхніка. Ёсць дамоўленасці аб продажы горназдабыўной, пасажырскай тэхнікі», — сказаў Андрэй Кузняцоў.

Ён звярнуў увагу, што гаворка ў тым ліку ідзе пра тэхніку МТЗ, «Гомсельмаша». У адпаведнасці з падпісанымі ўжо кантрактамі тэхніка гатовая да адгрузкі. Абмяркоўваюцца пытанні развіцця супрацоўніцтва і ў лёгкай прамысловасці.

«У беларусаў ёсць чаму павучыцца»

У размове з журналістамі Член Вялікага Дзяржаўнага Хурала, Міністр замежных спраў Манголіі Батмунхійн Батцэцэг расказала, што мангольскі бок чакае значных вынікаў у развіцці супрацоўніцтва паміж дзвюма краінамі ў эканоміцы і гандлі. «Галоўная задача — палепшыць гандаль паміж нашымі краінамі», — дадала кіраўнік знешнепалітычнага ведамства Манголіі.

Батмунхійн Батцэцэг падзялілася: «Я пабывала ў гандлёвым цэнтры, дзе прадаюцца менавіта беларускія прадукты. Вельмі шмат тавараў вырабляюць у Беларусі. Нам шмат чаму ёсць павучыцца ў беларусаў — вытворчасці прадуктаў, тэхнікі, адзення».

Міністр таксама звярнула ўвагу, што ёсць магчымасць ствараць сумесныя прадпрыемствы з тым, каб экспартаваць затым прадукты ў суседнія з Манголіяй краіны.

Беларусь і Манголія будуць супрацоўнічаць у сферы пашыву адзення

Старшыня канцэрна «Беллегпрам» Надзея Лазарэвіч, якая ўдзельнічала ў перагаворах у пашыраным складзе, падкрэсліла ў размове з журналістамі, што з Манголіяй апошнім часам ідзе шчыльнае ўзаемадзеянне. «Добрая дынаміка кантактаў дзякуючы падтрымцы кіраўнікоў дзвюх дзяржаў. У цяперашні час мы адпрацоўваем пытанне куплі мерыносавай воўны з Манголіі, якая славіцца сваімі прэміяльнымі якасцямі».

Яна таксама растлумачыла: «Для нас гэта вельмі цікава, таму што гэта будзе новая сыравіна для ААТ „Камволь“. Гаворка ідзе аб перапрацоўцы воўны і выпуску ў канчатковым выніку ўнікальнай тканіны, якая будзе выкарыстоўвацца для пашыву касцюмаў і паліто. Таму сумесна з мангольскім бокам будзе выбраны пастаўшчык, у якога мы будзем купляць гэту воўну. Мы вельмі зацікаўлены ў куплі гэтай сыравіны, таму што гэта робіць нас унікальным вытворцам, дазволіць пашырыць наменклатуру тавараў і стаць яшчэ больш канкурэнтаздольнымі», — рэзюмавала Надзея Лазарэвіч.

Данііл ХМЯЛЬНІЦКІ, Надзея ЗУЕВА
Фота БелТА