Беларускі лідар неаднаразова падкрэсліваў вялікую ролю чалавека працы ў нашай дзяржаве. Ён пастаянна арыентуе адказных асоб на стварэнне камфортных умоў для працы людзей. Адказваюць за гэты ў тым ліку і прафсаюзы, чыю дзейнасць кіраўнік дзяржавы не выпускае з поля зроку. 

У чацвер Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка прыняў з дакладам старшыню Федэрацыі прафсаюзаў Юрыя Сянько. Перш за ўсё кіраўнік дзяржавы пацікавіўся сітуацыяй у прафсаюзах, «свежым поглядам» новага кіраўніка, у якога аднак было дастаткова часу, каб увайсці ў курс справы. Аляксандр Лукашэнка растлумачыў, з чым звязана гэтае пытанне: «Я вельмі хацеў бы, каб прафсаюзы нашы былі магутнай арганізацыяй. Яны і цяпер з’яўляюцца, напэўна, самай магутнай партыйнай арганізацыяй і каціруюцца ў арганізацыйным плане вышэй за любую партыю, якая ў нас існуе».

Расказаць пра сітуацыю ў прафсаюзах Аляксандр Лукашэнка папрасіў без прыўкрашвання. «Толькі тое, якія вы адчуваеце недахопы. Ты ж чалавек збоку, можна сказаць. І я гэта ўлічваў і падтрымліваў цябе, калі ты пагадзіўся вылучыць сваю кандыдатуру для выбрання старшынёй, разумеючы, што свежы чалавек прыйдзе, як у народзе кажуць, незамыленым вокам паглядзіць на сітуацыю ў прафсаюзах», — адзначыў ён. 

Кіраўнік дзяржавы адзначыў, што не абыходзіць увагай прафсаюзы, у тым ліку, калі гаворка ідзе аб грамадска-палітычнай сітуацыі ў краіне, таму што, паводле яго слоў, прафсаюзы (як гэта і павінна быць) «заземлены» на працоўныя калектывы, на людзей. Прэзідэнт падзякаваў Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі за актыўны ўдзел у перадвыбарнай кампаніі і вялікую дапамогу ўсім тым, хто займаўся выбарамі.

«Я вельмі разлічваю, што прафсаюзы ў нас будуць арганізаваны магутнай базай для таго, каб падтрымліваць стабільнасць у нашым грамадстве», — падкрэсліў беларускі лідар. Ён абазначыў шэраг пытанняў для абмеркавання са старшынёй Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі. Сярод іх — звышурочныя работы, уборачная кампанія, міжнародная дзейнасць. Асобна Прэзідэнт звярнуў увагу на зямельныя ўчасткі. «У нас тэма па краіне ў цэлым існавала і існуе — для таго, каб замаваць за тымі ці іншымі арганізацыямі зямельныя ўчасткі, якімі яны карыстаюцца „спрадвеку“, як у народзе кажуць. Патрэбны праваўстанаўліваючых дакументы», — адзначыў ён.

Аляксандр Лукашэнка пазначыў яшчэ адно пытанне — дзяржаўнае. Паколькі Юрый Сянько раней шмат гадоў працаваў у мытнай службе, узначальваў Дзяржаўны мытны камітэт, кіраўнік дзяржавы пацікавіўся яго меркаваннем аб рабоце мытнай службы ў краіне. «Усё ж генералаў жа былых не бывае, таму вы так адным вокам пазірайце на тое, як працуе ваша ведамства, у якім вы выраслі», — заўважыў ён. 

У сваю чаргу Юрый Сянько нагадаў, што роўна 30 гадоў таму-15 ліпеня 1995 года кіраўніком дзяржавы быў падпісаны ўказ «Аб развіцці сацыяльнага партнёрства ў Рэспубліцы Беларусь». Кіраўнік ФПБ падкрэсліў, што гэты ўказ даў добры імпульс да таго, каб урад, прафсаюзы, наймальнікі разам за сталом перагавораў вырашаць пытанні. Прэзідэнт удакладніў, ці дзейнічае гэтая схема дагэтуль.

«Абсалютна добра дзейнічае. Сёння вылілася ў выдатныя статыстычныя дадзеныя, змены ў нарматыўна-прававых актах. Дапусцім, у Працоўным кодэксе сёння дзейнічае 105 нормаў, якія адсылаюць да калектыўных дамаў, якія падпісваюць прафсаюзы разам з наймальнікамі. Заканадаўства напоўнена нормамі, якія так ці інакш ідуць у развіццё сацыяльнага партнёрства і ў развіццё гэтага ўказа», — адказаў Юрый Сянько. Ён падкрэсліў, што пры такім падыходзе ўсе пытанні вырашаюцца канструктыўна з улікам усіх нюансаў і захаваннем інтарэсаў усіх. «Гэта нармальная праца прадпрыемстваў — без спыненняў, без страт. І для работніка -стымулюючая ўсе нюансы, якія звязаны з яго жаданнем працаваць, берагчы сябе для гэтага працоўнага месца», — дадаў старшыня ФПБ. 

Даслоўна 

У размове з журналістамі пасля даклада ў Прэзідэнта Юрый Сянько падзяліўся падрабязнасцямі.

Інстытут настаўніцтва замацуюць у Працоўным кодэксе 

Старшыня ФПБ адзначыў, што сёння прафсаюзы вядуць работу па ўнясенні змяненняў у Працоўны кодэкс, шэраг нормаў прапрацоўваецца. «У тым ліку я праінфармаваў кіраўніка дзяржавы, што прафсаюзамі была ўнесена прапанова аб замацаванні інстытута настаўніцтва ў Працоўны кодэкс. Кіраўнік дзяржавы падтрымаў, што важна замацаваць гэты інстытут», — распавёў ён. 

Прафсаюзы на жніве 

Старшыня ФПБ адзначыў, што прафсаюзы традыцыйна ўдзельнічаюць ва ўборачнай кампаніі, на гэтае пытанне таксама звяртаў увагу і Прэзідэнт. Прафсаюзы займаюцца арганізацыяй гарачага харчавання, забеспячэння работнікаў усім неабходным, заахвочваннем перадавікоў вытворчасці. «За 2024 год ва ўборачную кампанію прафсаюзы заахвоцілі 8900 работнікаў — ад кухараў да камбайнераў — усіх, хто так ці інакш быў задзейнічаны ў жніве. Мы пастараліся ахапіць усіх», — удакладніў Юрый Сянько. 

Звышурочныя работы становяцца папулярнымі 

Журналісты звярнулі ўвагу на пытанне звышурочных работ. Старшыня ФПБ нагадаў, што ў 2024 годзе Прэзідэнт падпісаў Указ № 105 «Аб звышурочнай працы і працы ў выходныя дні ў прамысловых арганізацыях». Дакумент рэгламентуе магчымасць дадаткова прыцягваць работнікаў з іх згоды. Па словах Юрыя Сянько, гэта выгадна работніку, які за звышурочную працу атрымлівае дадатковую плату, і зручна наймальніку, якому не трэба дадаткова шукаць спецыяліста. «Летась больш за 160 арганізацый скарысталіся магчымасцю адпаведнага ўказа і прыцягвалі работнікаў звышурочна або ў выхадныя дні. Такая магчымасць не менш запатрабаваная і сёлета. У цэлым, у Беларусі каля 16 тыс. работнікаў прыцягваліся да звышурочных работ. — прывёў лічбы Юрый Сянько. — Прафсаюзы разам з наймальнікамі аналізуюць такую працу. Мы ўжо маем дастаткова нядрэнны аналіз. Таму з новымі арганізацыямі, якія звяртаюцца з пытаннямі дадатковага прыцягнення работнікаў, мы абмяркоўваем стварэнне ўмоў для таго, каб чалавек мог звышурочна працаваць і паўнавартасна адпачываць». 

Выплата зарплаты па кантролем

Журналісты пацікавіліся, як вырашаецца праблема несвоечасовай выплаты заробкаў. Па словах старшыні ФПБ, калі чатыры гады таму ў краіне было зафіксавана каля 900 выпадкаў несвоечасовай выплаты зарплаты, то за 6 месяцаў бягучага года — усяго 99. «Калі заробак не выплачваецца своечасова, то прафсаюзы і наймальнікі разумеюць, што трэба тэрмінова прымаць меры. Мы трымаем гэтае пытанне на кантролі. І мы працягнем кантраляваць гэтае пытанне», — адзначыў ён. 

«Я падзякаваў кіраўніку дзяржавы за тое, што мы маем магчымасць не на барыкадах, а за сталом перагавораў вырашаць усе пытанні. Гэта вельмі важна — хутка, кампетэнтна, выразна вырашыць усе пытанні і прыняць рашэнне, якое будзе важна як для прадпрыемства, так і для работнікаў», — дадаў Юрый Сянько.

Аб супрацоўніцтве з МАП і мытнай службе 

Сярод пытанняў, вынесеных на даклад у Прэзідэнта, была і міжнародная дзейнасць прафсаюзаў. Журналісты пацікавіліся, як у ФПБ складваюцца адносіны з Міжнароднай арганізацыяй працы. Адказваючы на гэтае пытанне, Юрый Сянько адзначыў, што МАП — адна з пляцовак, на якой ФПБ разам з урадам і наймальнікамі прадстаўляе інтарэсы працоўных. Паводле яго, гэта добрая пляцоўка, але цяпер моцна палітызаваная. «Але нават у перыяд жорсткай палітызацыі і ціску на Рэспубліку Беларусь мы маем магчымасць адкрыта выступаць, распавядаць пра дасягненні нашай краіны, аб працы прафсаюзнага руху ў нашай краіне, аб абароне правоў працоўных. Я меў магчымасць выступіць на дзвюх вялікіх пляцоўках, дзе дастаткова дэталёва выклаў пазіцыю Рэспублікі Беларусь, прафсаюзнага руху. І я перакананы, што мы былі пачутыя», — распавёў ён. 

Гаворачы аб даручэнні Прэзідэнта «прыглядаць» за работай мытнай службы, Юрый Сянько расказаў, што ў бліжэйшы час сумесна з цяперашнім кіраўніцтвам мытнага камітэта будуць выпрацаваны падыходы да ацэнкі работы мытнай службы.

Валерыя СЦЯЦКО

Фота: БелТА