Сёння на долю КНР прыпадае больш за 80% сусветнай вытворчасці такой сыравіны, як хітазан і альгінат натрыю, а доля кітайскіх распрацовак складае каля 28% ад усіх зарэгістраваных у свеце лекаў марскога паходжання.
Доўгі час Кітай заставаўся толькі экспарцёрам нізкапрыбытковай сыравіны. Напрыклад, пастаўляючы за мяжу хіцін з панцыраў крэветак і крабаў, краіна затым імпартавала дарагі глюказамін, які атрымліваецца з яго.
Сёння тэхналагічны прарыў дазволіў перайсці да выпуску прадукцыі з высокай дабаўленай вартасцю: у краіне зарэгістравана каля 1100 найменняў біядабавак на аснове рыбінага тлушчу і каля 700 марскіх біядабавак.
Іншым прыкладам служыць перапрацоўка антарктычнага крыля. Раней развіццё галіны стрымлівалі высокія транспартныя выдаткі, хуткае псаванне сыравіны і недахоп тэхналогій глыбокай перапрацоўкі. Каманда акадэміка Інжынернай акадэміі Кітая Чжу Бэйвэй перанесла этап першаснай перапрацоўкі непасрэдна на прамысловыя судны, што забяспечвае паступленне крыля ў вытворчасць ужо праз некалькі хвілін пасля лоўлі і захаванне свежасці сыравіны. Гэта дало штуршок выпуску шэрагу прадуктаў, уключаючы алей крыля і мікракапсуліраваны парашок з крылавога тлушчу.
У Кітаі назіраецца ўстойлівы рост колькасці клінічных дазволаў на прэпараты марскога паходжання. Як паведаміў прафесар Акіянічнага ўніверсітэта Кітая Юй Гуанлі, у гэтым універсітэце адабрэнне на клінічныя выпрабаванні атрымалі пяць перспектыўных лекаў-кандыдатаў, уключаючы супрацьпухлінны прэпарат BG136 і сродак супраць гепатыту B LY102. У цэлым у краіне выдадзена сем дазволаў на клінічныя даследаванні такіх прэпаратаў.
Паводле слоў вучонага, за апошнія 20 гадоў Кітай стаў адным з сусветных лідараў па колькасці адкрытых біялагічна актыўных злучэнняў марскога паходжання.
Распрацоўка марскіх біяматэрыялаў таксама набірае абароты. У індустрыяльным парку кампаніі «Цзітэжуй» у Фучжоу (правінцыя Фуцзянь, Паўднёва-Усходні Кітай) з ракавін малюскаў, рыбінай лускі і панцыраў ракападобных вырабляюць касцявыя імплантаты і медыцынскі калаген.
Раней кітайскі рынак высокатэхналагічных вырабаў для аднаўлення касцявой тканкі залежаў ад імпарту, пры гэтым кошт прадукцыі дасягаў 8 тысяч юаняў за грам. Пасля 18 гадоў распрацовак каманда пад кіраўніцтвам прафесара Чжан Ціцына, галоўнага навуковага супрацоўніка «Цзітэжуй», стварыла матэрыял на аснове ракавін вустрыц, які ў 2023 годзе атрымаў рэгістрацыю як медыцынскі выраб трэцяга класа. Яго кошт складае менш за адну чвэрць кошту замежных аналагаў.
«Цзітэжуй» распрацавала тры ключавыя сыравінныя кампаненты — гідраксіяпатыт, калаген і хітазан, а таксама больш за дзесяць відаў высокатэхналагічных медыцынскіх вырабаў. Гадавы аб’ём вытворчасці прадукцыі перавышае 1 млрд юаняў.
Мікалай Літвінаў
