Палёты будзе выконваць ТАА «Авіяпрадпрыемства «Северсталь» на паветраных судах Bombardier CRJ-200, разлічаных на 50 пасажыраў. Рэйсы запланаваны з 3 мая па 13 верасня 2026 года і будуць выконвацца адзін раз на тыдзень — па нядзелях. Час у шляху складзе ўсяго 1 гадзіну 40 хвілін, што робіць пералёт зручнай альтэрнатывай іншым відам транспарту.

Неабходнасць адкрыцця прамога авіязносін у значнай ступені абумоўлена актыўнымі культурнымі і сямейнымі сувязямі паміж Беларуссю і Карэліяй. Па словах старшыні рэгіянальнай грамадскай арганізацыі «Нацыянальна-культурная аўтаномія беларусаў Карэліі» Святланы БАРТАШЭВІЧ, у рэгіёне пражывае вялікая колькасць беларусаў.

— Мы чакалі гэтага шмат гадоў. Вялікая колькасць людзей хоча прыляцець у Беларусь з Карэліі і наадварот, — падкрэсліла яна, адзначыўшы ўклад у рэалізацыю праекта з боку кіраўніцтва Беларусі і Карэліі.

Святлана Барташэвіч выказала падзяку Прэзідэнту Рэспублікі Беларусь Аляксандру Лукашэнку і Кіраўніку Рэспублікі Карэлія Артуру Парфёнчыкаву за падтрымку ініцыятывы. Паводле яе слоў, беларусы сёння з’яўляюцца трэцяй па колькасці нацыянальнасцю ў рэгіёне, а значыць, патрэба ў устойлівых транспартных зносінах відавочная.

Беларуская дыяспара ў Карэліі мае глыбокія гістарычныя карані. Як распавяла Святлана Барташэвіч, перасяленне беларусаў адбывалася ў некалькі этапаў. Першая хваля звязана з перасяленнем старавераў з Веткі ў Салавецкі манастыр. Пазней беларусы таксама актыўна ўдзельнічалі ў асваенні рэгіёна — у сувязі з гэтым можна ўспомніць праслаўленага казачніка Філіпа Гаспадарова, вядомага ўраджэнца на той момант Магілёўскай губерні, чыя магіла сёння з’яўляецца важным культурным помнікам. Апошняя значная хваля перасялення беларусаў прыпала на перыяд заканчэння Фінска-савецкай вайны, калі яны засялялі тэрыторыі Прыладажжа.

Гэтая старонка гісторыі звязана і з трагічнымі падзеямі: на тэрыторыі Карэліі існавалі фінскія канцэнтрацыйныя лагеры, дзе ўтрымліваліся беларусы. На сённяшні дзень адноўлена больш за 400 імёнаў вязняў, і гэтая праца працягваецца. Значны ўклад у яе ўнесла Наталля Левашова, пераклаўшы архіўныя запісы з фінскай мовы.

Значным этапам у захаванні гістарычнай памяці стаў праект «Памяць пра герояў адна на ўсе часы», рэалізаваны ў 2023 годзе. У яго межах створана экспазіцыя Залы воінскай славы ў пасёлку Ільінскі, прысвечаная мірным вязням канцлагераў, у тым ліку беларусам. Праект атрымаў міжнароднае прызнанне, а яго ўдзельнікі наведалі Беларусь з афіцыйным візітам, які завяршыўся сімвалічнай закладкай капсулы з зямлёй у крыпце Храма-помніка Усіх Святых у Мінску.

Сёння ўзаемадзеянне паміж Беларуссю і Карэліяй працягвае актыўна развівацца. Адкрываюцца новыя культурныя ініцыятывы, вядзецца праца з архівамі. У рэгіёне дзейнічаюць тры нацыянальна-культурныя аўтаноміі беларусаў: у Петразаводску («Белая Русь»), Сегежы («Сябры») і Кондапажскім раёне («Крыніцы»). Гэтыя арганізацыі прадстаўляюць інтарэсы беларускай дыяспары і спрыяюць умацаванню сувязяў паміж краінамі.

Карэлія, па словах Святланы Барташэвіч, — гэта край, які варта ўбачыць кожнаму. Сярод ключавых кропак — Прыладажжа, Сортавала, Валаам, Рускеала. У Петразаводску цікавасць уяўляюць Цэнтр шунгіту, музей Жар-Птушкі, Дом карэлаў-людзікаў. Асаблівае месца займаюць востраў Кіжы, Залатое кальцо Карэліі і вёска Белая Гара.

Новы авіямаршрут стане важным крокам у гэтым напрамку, забяспечыўшы зручнае і даступнае паведамленне паміж Мінскам і Петразаводскам. Ён адкрые дадатковыя магчымасці для падарожжаў, дзелавых кантактаў і культурнага абмену.

Для тых, хто плануе скарыстацца новым напрамкам або хоча больш падрабязна даведацца пра культурныя і гістарычныя сувязі Беларусі і Карэліі, рэкамендуецца звяртацца ў рэгіянальную грамадскую арганізацыю «Нацыянальна-культурная аўтаномія беларусаў Карэліі», дзе можна атрымаць актуальную і падрабязную інфармацыю.

Міхаіл ДАНІЛКОВІЧ