— Дзмітрый Мікалаевіч, 73 гады таму ўсё пачыналася з дзясятка супрацоўнікаў і пажылых вартаўнікоў. Як змянілася служба за дзесяцігоддзі і што застаецца нязменным?

— Вектары нашай працы эвалюцыянавалі разам з горадам, але сутнасць засталася такой жа: абарона маёмасці, прадухіленне злачынстваў і аператыўная дапамога грамадзянам. У тыя далёкія гады, пасля скарачэння штатаў і перадачы пад кіраванне міліцыі, служба факусіравалася на захаванасці сацыялістычнай уласнасці: ад дробных гандлёвых пунктаў да прамысловых аб’ектаў. Мы пачыналі з недасканалай сігналізацыяй і недахопам транспарту, але ўжо да 1959 года з’явіліся першыя раённыя аддзелы, а ў 1965-м сфера пашырылася да буйных будоўляў і ўстаноў. Сёння МГУ — гэта магутная структура з 9 раённымі аддзеламі і асобным батальёнам міліцыі сталічнага ўпраўлення аховы, дзе штодня на сотнях пастоў нясуць службу як супрацоўнікі міліцыі, так і работнікі вартаўнічай аховы, а таксама нарады груп затрымання. Пад нашай абаронай — тысячы кватэр, жылых дамоў, банкаў, школ, бальніц, культурных цэнтраў і аб’ектаў жыццезабеспячэння. Наша галоўнае дасягненне за апошнія гады — ні аднаго нераскрытага крадзяжу з ахоўных аб’ектаў. Зламыснікі затрымліваюцца на месцы або па гарачых слядах, дзякуючы камбінацыі чалавечага фактару і сучасным тэхналогіям.

— Мінск — дынамічны мегаполіс, дзе секунды вырашаюць многае. Што дазваляе групам затрымання прыбываць першымі і быць на крок наперадзе злачынцаў?

— Знак савы — не проста эмблема, а напамін аб пастаяннай пільнасці. Нарматыў — сем хвілін на прыбыццё нарада групы затрымання на сігнал трывогі, які паступіў. Але на справе мы ўкладваемся ў тры-пяць. Экіпажы абсталяваныя планшэтамі з GPS-маршрутамі і данымі аб аб’ектах, аўтапарк штогод абнаўляецца, а на тысячах аб’ектах (ад гандлёвых цэнтраў да ўстаноў адукацыі) устаноўлены кнопкі трывожнай сігналізацыі. Відэаназіранне інтэгравана ў рэспубліканскую сістэму маніторынгу грамадскай бяспекі, з дапамогай якой мы бачым твар рабаўніка, нумар яго аўто і нават маршрут яго руху. Нядаўна, напрыклад, супрацоўнікі Маскоўскага аддзела аховы на працягу некалькіх хвілін знайшлі хлопчыка, які прыехаў у госці да бабулі з мамай і згубіўся на шляху дадому. Калі супрацоўнікі метрапалітэна націскаюць трывожную кнопку, нашы нарады выязджаюць і затрымліваюць грамадзян, якія спрабуюць пранесці забароненыя прадметы. Мы таксама патрулюем вуліцы, аказваем дапамогу грамадзянам у любых сітуацыях і нават дапамагаем тушыць узгаранні на ранніх стадыях. Гэта не проста служба, гэта пакліканне.

— Ці ёсць сезонныя пікі або любімыя «цэлі» для зладзеяў у сталіцы? Як да гэтага адаптуецца мінскае гарадское ўпраўленне?

— Зламыснікі эвалюцыянуюць, але і мы не стаім на месцы. Улетку актывізуюцца дамушнікі, крадзяжы веласіпедаў і гаджэтаў у парках, увосень-узімку крадзяжы часцей за ўсё адбываюцца на лецішчах: дачнікі з’язджаюць, а дамы застаюцца без нагляду. Рэкамендуем устаноўку ахоўнай сігналізацыі — гэта танней за страхоўку і больш надзейна. У крамах па-ранейшаму папулярны «шопінг паміж кассы»: алкаголь, касметыка, інструменты. Крадзяжы і рабаванні адбываюцца ўвесь час, аднолькавых выпадкаў амаль не бывае. Хтосьці адкрыта хапае прадукцыю з паліц і ўцякае, хтосьці проста ў гандлёвай зале перакладае скрадзенае ў сваю торбу. Бывалі выпадкі, калі спрабавалі расплаціцца крадзенай банкаўскай картай ці нават кідаліся ў бойку з персаналам. Але нашы супрацоўнікі заўсёды побач. Як толькі націскаецца трывожная кнопка, за некалькі хвілін нарад прыбывае на выклік, пасля чаго адбываецца затрыманне правапарушальніка. Сістэмы відэаназірання, устаноўленыя на ахоўных аб’ектах, і кнопкі трывожнай сігналізацыі, працуюць ідэальна, у выніку чаго злачынец не паспявае пакінуць аб’ект да прыбыцця нараду. З ростам анлайн-гандлю мы ўзмацнілі ахову складоў і лагістычных цэнтраў. Пастаянныя рэйды і прафілактычная работа зніжаюць рызыкі крадзяжоў на 20-30 % штогод.

— Раскажыце аб падборы кадраў. Хто можа стаць часткай аховы сталіцы?

— Спачатку малады чалавек павінен сам для сябе вырашыць, якая яго галоўная матывацыя для паступлення ў органы ўнутраных спраў. Галоўны крытэрый — жаданне дапамагаць людзям. Мы рады ўсім: ад выпускнікоў школ да тых, у каго вышэйшая юрыдычная ці тэхнічная адукацыя. Патрабаванні простыя, але строгія: у Дэпартаменце аховы павінны служыць грамадзяне Беларусі, не старэйшыя за 28 гадоў, з добрым здароўем і бездакорнай біяграфіяй. У нас ёсць навучальны цэнтр, дзе за 14 тыдняў асвойваюць асновы прафесіі: ад фізічнай, тактычнай і агнявой падрыхтоўкі да медыцынскай дапамогі. А потым — бесперапыннае павышэнне кваліфікацыі, штомесячныя заняткі. Плюс ільготы: арэнднае жыллё, медабслугоўванне, пенсія, адукацыя за кошт бюджэту, уключаючы навучанне ў Акадэміі МУС ці на ІТ-спецыяльнасцях у БДУІРы. Дзверы адчыненыя: прыходзьце, калі хочаце служыць!

Вераніка КАНЮТА.

Фота прэс-службы Дэпартамента аховы МУС.