81 год таму, 9 мая 1945-га, была атрымана Перамога ў Вялікай Айчыннай вайне, якая доўжылася 1418 дзён і начэй. Савецкі народ адыграў вырашальную ролю ў барацьбе супраць фашызму і вынес на сваіх плячах асноўны цяжар вайны, вызначыўшы будучыню ўсёй сусветнай цывілізацыі. 

Беларусь першай з саюзных рэспублік прыняла на сябе масіраваны ўдар фашысцкіх захопнікаў, стаўшы арэнай самых вялікіх бітваў. Першымі наступленне ворага адбівалі пагранічнікі і перадавыя падраздзяленні войскаў прыкрыцця. Варожая авіяцыя бамбіла чыгуначныя вузлы, аэрадромы, а таксама Брэст, Гродна, Ваўкавыск, Баранавічы і іншыя беларускія гарады. Стойка трымаліся абаронцы Брэсцкай крэпасці, Мінска, Магілёва. 14 ліпеня пад Оршай супраць ворага былі ўпершыню прыменены савецкія рэактыўныя ўстаноўкі «Кацюша». Супраціўленне, аказанае ворагу ў баях на тэрыторыі Беларусі ў пачатку вайны, дало магчымасць сарваць нямецкія планы імклівага наступлення на Маскву.

Народнае ўскладанне кветак да манумента Перамогі праходзіць у Мінску

«Прыйшоў сюды з пачуццём гордасці за сваіх продкаў». Людзі прыносяць кветкі да манумента Перамогі ў Мінску

«Я прыйшоў сюды з пачуццём гордасці за сваіх продкаў. Мае прадзеды ваявалі за тое, каб мы былі свабодныя. Я вельмі ганаруся іх подзвігам і лічу, што нельга забываць такія даты, такія падзеі і заўсёды памятаць пра сваіх герояў і продкаў», — падкрэсліў выхаванец ваенна-патрыятычнага клуба «Рысь» Аляксей Басарановіч. 

Валерыя Самульцава з Мінскай гарадской арганізацыі РГА «Белая Русь» расказала, што яе прадзеды ваявалі ў Вялікай Айчыннай вайне. «Я вельмі ганаруся сваімі продкамі. Будзем у далейшым перадаваць з пакалення ў пакаленне памяць аб тых падзеях, нашу гісторыю. 9 Мая — свята памяці аб тым, якой цаной была атрымана свабода, мірнае неба над галавой. Таму аб гэтым трэба памятаць заўсёды», — падкрэсліла яна

Тысячы людзей праспявалі «Дзень Перамогі» ў Брэсцкай крэпасці

Падзяка ад жыхароў Гомельшчыны ўсім, хто самааддана абараняў Радзіму 

Гамяльчане розных пакаленняў, цэлыя сем’і жыхароў абласнога цэнтра, госці горада над Сожам з кветкамі, паветранымі шарамі, сцяжкамі віталі свята Вялікай Перамогі. 

З самай раніцы жыхары ўсіх раёнаў абласнога цэнтра і госці горада сабраліся каля плошчы Паўстання, каб падзяліць радасць пераможнага мая з усёй краінай і прайсці ўрачыстым шэсцем удзельнікаў акцыі «Беларусь памятае». 

Старшы інспектар групы кадраў Гомельскага РАУС Ганна Лаворанка ў разліку праваахоўнікаў Гомельшчыны пранесла партрэт свайго прадзеда Івана Мікалаевіча Барсукова: «Я, на жаль, вельмі мала чаго ведаю пра нашага героя, толькі па ўспамінах маёй бабулі, але для мяне гэта вялікі гонар прадстаўляць у гэтай святочнай калоне і прадзеда, і ўвесь наш род, праваахоўнікаў нашага рэгіёна».

У калоне ўдзельнікаў акцыя «Беларусь памятае» з партрэтам сваёй маці, Лідзіі Галынскай — партызана атрада імя Кірава Гомельскага злучэння — Уладзімір Суздалеў. Уладзімір Мікалаевіч нарадзіўся праз год пасля пераможнага мая — у 1946 годзе. Усё жыццё прапрацаваў у Гомельскім аддзяленні Беларускай чыгункі. 

— Маці прайшла ўсю вайну, страціла ўсю сваю сям’ю — дзяцей, мужа, маці з татам, але не страціла сілу духу. Ганаруся подзвігам савецкага народа, і гэты гонар, гэту памяць трэба перадаваць далейшым пакаленням сваім асабістым прыкладам гэтай памяці, звяртаць увагу на тое, што вакол нас у свеце адбываецца, як нацызм падымае галаву. Мы ніколі не павінны дапусціць гэтага ў сябе ў краіне, павінны захаваць мір, які заваявалі такой цаной нашы героі Вялікай Айчыннай, — заклікаў гамяльчанін.

Восьмы год запар у шэрагах калоны ўдзельнікаў акцыі «Беларусь памятае» ідзе сям’я Мурашка з Гомельскага раёна. Старшыня Гомельскай абласной арганізацыі Беларускага прафсаюза работнікаў будаўніцтва і прамысловасці будаўнічых матэрыялаў Дзмітрый Мурашка разам з дачкой Карынай, вучаніцай 10-га класа Гомельскай СШ № 31, у гэтай жывой плыні памяці са сваім гераічным дзедам Станіславам Іванавічам Мурашкам. 

— Гэта маё любімае свята, бо наша сям’я шануе памяць аб гераічных подзвігах нашага народа. Для нас гэта святое! — падзялілася Карына. — Той уклад, які наш дзед, як і мільёны савецкіх салдат, працаўнікоў тылу, партызан унеслі ў разгром фашыстаў у той самай кровапралітнай вайне — ён, вядома, незабыўны. І дзяржава ў асобе нашага Прэзідэнта робіць усё для захавання гэтай памяці. Дакументальныя фільмы аб героях, матэрыялы расследавання Генпракуратуры ў рамках крымінальнай справы па фактах генацыду насельніцтва Беларусі ў час Вялікай Айчыннай вайны і пасляваенны перыяд, раскрытыя факты бясчынстваў, якія рабіліся на нашай зямлі акупантамі. Мы павінны памятаць пра гэта і паказваць грамадскасці, тлумачыць нашым дзецям, каб гэтага больш ніколі не паўтарылася на нашай зямлі, а заўжды быў мір! — з Днём Вялікай Перамогі павіншаваў землякоў Дзмітрый Мурашка.

— Для нас 9 Мая — не проста дата, гэта дзень Перамогі дабра над злом, дзень вызвалення нашай Радзімы ад фашысцкага прыгнёту. Дзякуючы подзвігу нашых савецкіх герояў, іх самаадданаму подзвігу, мы маем сёння мірнае неба над галавой, — найвялікшую каштоўнасць свята перадаюць работнікі Гомельскага хімічнага завода Марына Сіроткіна, Сняжана Церабіленка і Мікалай Самуйлік.

— Вораг быў вельмі страшны, вельмі ўмелы. Але ў лістападзе 1943-га нашы войскі фарсіравалі Сож, здолелі зламаць супраціўленне ворага і вызваліць наш Гомель, а ў ліпені 1944-га ў ходзе аперацыі «Баграціён» была цалкам вызвалена ад нямецкіх фашысцкіх захопнікаў наша Беларусь. Мы шануем памяць нашых продкаў, якія не шкадуючы свайго жыцця, ішлі на нямецкія пазіцыі, стаялі на смерць, разумеючы, што дзякуючы іх самаадданаму подзвігу вораг будзе разбіты, — адзначыў супрацоўнік Гомельскага хімічнага завода і кіраўнік гістарычнага клуба пры прадпрыемстве Мікалай Самуйлік.

Партрэт героя, які прайшоў усю вайну і дайшоў да Берліна — Васіля Рашчупкіна, як сцвярджэнне «Беларусь памятае» пранесла яго праўнучка Сафія.

— Нашы героі — гэта не старонкі ў сямейным альбоме, гэта людзі жывыя ў нашых сэрцах, якіх мы памятаем. Гэта павінна быць у кожнай сям’і, лічу, бо вайна не пашкадавала ніводнай беларускай сям’і. Жадаю нашай краіне мірнага неба і не забывацца пра свяшчэнны подзвіг герояў, які яны здзейснілі, каб жылі мы! — свае перажыванні Дня Перамогі перадала гамяльчанка. 

Тысячы жыхароў і гасцей абласнога цэнтра аддалі даніну памяці і ўшанавалі подзвіг герояў Вялікай Айчыннай вайны на брацкай магіле савецкіх воінаў і падпольшчыкаў каля Вечнага агню на плошчы Працы.

— Сёння мы сабраліся, каб схіліць галовы перад веліччу духу нашага народа і ўзгадаць тых, хто падарыў нам права на жыццё, — звярнуўся да ўдзельнікаў мітынгу старшыня аблвыканкама Іван Крупко. — 81 год прайшоў з таго дня, калі залпы гармат абвясцілі свету аб перамозе над фашызмам, аднак час бяссільны сцерці з памяці тую цану, якую заплаціў за свабоду наш народ, наша родная зямля. Мы атрымалі сваю квітнеючую радзіму з клапатлівых рук пакалення Пераможцаў. Наш святы абавязак — перадаць гэтую цудоўную зямлю сваім дзецям, — падкрэсліў кіраўнік рэгіёна. 

На плошчы Леніна прайшоў святочны парад, прымеркаваны да 81-й гадавіны Перамогі савецкага народа ў Вялікай Айчыннай Вайне. Запамінальнай яскравай падзеяй святочнай праграмы стала шэсце сілавых структур Гомельскага гарнізона, навучэнцы спецыялізаваных навучальных устаноў і ваенна-патрыятычных клубаў і калоны адноўленых ваенных машын часоў Вялікай Айчыннай вайны, і сучаснай тэхнікі Узброеных Сіл, унутраных войскаў і Дзяржпагранкамітэта.

Гродзеншчына святкуе Дзень перамогі   

Раніца 9 мая ў Гродне пачалася з велічнай і кранальнай падзеі — урачыстага ўзняцця копіі Сцяга Перамогі над абласным драматычным тэатрам. Гэты сімвалічны жэст аб’яднаў гараджан і падкрэсліў важнасць памяці аб подзвігу нашых продкаў. Пяць гадоў таму Юрый Караеў, які тады быў памочнікам Прэзідэнта — інспектарам па Гродзенскай вобласці, заклаў гэтую традыцыю. Цяпер, ужо ў ролі старшыні Гродзенскага абласнога выканаўчага камітэта, ён працягвае яе, дэманструючы павагу да гістарычных каранёў і падтрымліваючы пераемнасць.  

Цырымонія ўскладання кветак да мемарыяла ў парку імя Жылібера была напоўнена глыбокім сэнсам і смуткам. У гэтым урачыстым рытуале прынялі ўдзел кіраўнікі Гродзенскага абласнога і гарадскога выканкамаў, прадстаўнікі працоўных калектываў, грамадскіх арганізацый, ветэраны, гараджане госці горада. Кожны букет і вянок, кожная кветка, ускладзеная да мемарыяла, — гэта сімвал падзякі і павагі да герояў, якія аддалі свае жыцці за свабоду і незалежнасць нашай Радзімы.  

Апоўдні горад Гродна далучыўся да агульнанацыянальнай хвіліны маўчання. У гэты момант горад замёр, нібы час спыніўся. Шумы машын сціхлі, музыка змоўкла, размовы спыніліся. Людзі, затаіўшы дыханне, ушанавалі памяць герояў, якія загінулі на палях бітваў. Гэтае імгненне маўчання стала сімвалам глыбокай павагі і ўдзячнасці за іх подзвіг.  

Яркай падзеяй дня стаў мітынг на плошчы Леніна. Тут сабраліся жыхары і госці горада, каб выказаць сваю падзяку і павагу тым, хто змагаўся за свабоду Радзімы ў гады Вялікай Айчыннай вайны. Мітынг стаў месцам, дзе гучалі словы ўдзячнасці, дзе людзі дзяліліся сваімі ўспамінамі і гісторыямі пра герояў.  

— Сёння мы зноў сабраліся тут на плошчы, каб аддаць даніну павагі тым, хто прайшоў праз агонь і пакуты, выдужаў і атрымаў перамогу. Вы, дарагія ветэраны, — наша жывая гісторыя, наш гонар і сумленне. Нізкі вам паклон за ваш подзвіг, за тое, што вы падарылі нам мірнае неба над галавой, — адзначыў Юрый Караеў. — Памяць аб вайне важная, асабліва цяпер, калі спрабуюць перапісаць гісторыю і сцерці памяць аб Перамозе. Мы не дазволім гэтаму адбыцца. Нашы суайчыннікі ўслаўляюць Беларусь у мірным жыцці. Подзвігі здзяйсняюцца ў працы: хлебаробы, урачы, настаўнікі, вучоныя і інжынеры ўносяць уклад у развіццё краіны. 14 грамадзян атрымалі званне Героя Беларусі. Моладзь — будучыня Беларусі, але без бацькоў, настаўнікаў і настаўнікаў не было б традыцый і патрыятызму. Дзякуй вам за выхаванне дзяцей у любові да Радзімы.  

Патрыятычнае шэсце «Беларусь памятае» стала вельмі аэрацыйнай падзеяй. У ім прынялі ўдзел моладзь, прадстаўнікі працоўных калектываў, жыхары горада і госці. Шэсце стала сімвалам адзінства і памяці, напамінам аб тым, што подзвіг нашых продкаў жыве ў нашых сэрцах і перадаецца з пакалення ў пакаленне.
Святкаванні ў абласным цэнтры працягнуцца да позняга вечара, кульмінацыяй урачыстасці стане акцыя «Праспяваем «Дзень Перамогі» разам».

Магіляўчане прысвяцілі Перамозе парад, тэатралізаванае шэсце і 81-гадзінны канцэрт

Дробны дождж і пахмурнае надвор’е не сапсавалі настрой магіляўчанам. Святочныя мерапрыемствы пачаліся яшчэ да парада на плошчы Леніна і святочнага шэсця. Адным з ім стаў прыём у губернатара малалетніх вязняў фашысцкіх лагераў. Сярод іх была і Тамара Царык, якая ў дзевяць гадоў стала вязнем канцлагера Азарычы. Жахі, якія яна перанесла ў дзіцячым узросце, пакінулі страшны след у яе сэрцы. Галоўнае яе жаданне, каб людзі ўсяго свету ніколі не ведалі вайны. 

На свята прыйшлі тысячы магіляўчан з дзецьмі, сем’ямі, калегамі, сябрамі. Іх вітала кіраўніцтва вобласці і горада, сенатары і дэпутаты, ветэраны і моладзь. 

Даніну павагі подзвігу савецкага народа ў гады Вялікай Айчыннай вайны прыйшоў аддаць Аляксандр Саўкін і яго таварышы з Беларускага саюза афіцэраў. 

— Я сібірак, кадравы ваенны, — паведаміў ён. — Служыў у пяці акругах Савецкага Саюза і застаўся па апошнім месцы службы — у Беларусі. Прымаю ўдзел у ваенна-патрыятычным выхаванні моладзі, выступаю ў школах, вышэйшых навучальных установах. Дзень Перамогі -  самае важнае свята на зямлі. Мой родны дзядзька дайшоў да Берліна, тата ўдзельнічаў у фінскай вайне і на Далёкім Усходзе. З гонарам магу сказаць, што мае продкі кавалі Перамогу. 

На плошчы Леніна адбыўся парад. Першымі перад трыбунамі прамаршыравалі апранутыя ў воінскую форму групы юных дэсантнікаў, разведчыкаў, маракоў, пехацінцаў і іншых родаў войскаў — выхаванцы дашкольных цэнтраў развіцця дзіцяці і дзіцячых садкоў. З паказальнымі выступленнямі выступілі кадэты. Чаканячы крок, прайшлі парадныя разлікі воінскіх часцей Магілёўскага гарнізона. Парад павольна перайшоў ва ўрачыстае тэатралізаванае шэсце, да якога далучыліся прадпрыемствы, установы адукацыі, грамадзянскія арганізацыі, жыхары Магілёва. 

У калоне, якая ўрачыста рухалася па вуліцы Першамайскай, цэнтрам асаблівай увагі былі тры «уазікі», на якіх ехалі ветэраны. Гараджане перадавалі ім кветкі, выкрыквалі словы падзякі.

Да святочных мерапрыемстваў далучылася шмат гараджан і гасцей горада. Знаёмімся з сям’ёй Ільіных, якія з дзецьмі і роднымі з Карэліі прыйшлі на свята. 

— Мы кожны год удзельнічаем у шэсці, каб успомніць нашых блізкіх, нашага прапрадзеда, бабулінага тату, — кажа юны член сямейства Паша Ільін. — Ён прыйшоў з фронту з ранамі і хутка пайшоў з жыцця. 

— На дзень Перамогі мы заўсёды сустракаемся з роднымі, успамінаем нашых гераічных продкаў, — дадае яго бабуля. — У таты было 12 дзяцей, з іх пяцёра трапілі на фронт, трое з іх не вярнуліся. Сёння мы пойдзем у музей Славы Магілёўшчыны. Там ёсць і партрэт нашага таты.

Наогул святкаванне Дня Перамогі пачалося ў Магілёве яшчэ за некалькі дзён да 9 Мая. 8 мая ў рамках акцыі «110 гадоў у адзіным страі» ў мемарыяльным комплексе «Батальён міліцыі пад камандаваннем Канстанціна Уладзімірава» ў вёсцы Гаі прайшло маштабнае ўрачыстае мерапрыемства, прымеркаванае да юбілею міліцыі. Удзел ва ўрачыстасцях прыняў міністр унутраных спраў Рэспублікі Беларусь Іван Кубракоў. 

З 6 мая Магілёўская абласная філармонія праводзіць у абласным цэнтры патрыятычны канцэрт-акцыю «81 гадзіна да Вялікай Перамогі» з удзелам творчых калектываў філармоніі і найбуйнейшых устаноў культуры вобласці. Па суседстве з вулічнай сцэнай філармоніі размясціліся тэматычныя пляцоўкі Магілёўскай абласной бібліятэкі імя У.І. Леніна, Магілёўскага абласнога краязнаўчага музея імя Я. Р. Раманава. На музейнай лакацыі «Салдацкі прывал» увагу прыцягвалі асабістыя рэчы байцоў і камандавання Чырвонай Арміі, архіўныя фатаграфіі. Магілёўскі абласны гісторыка-патрыятычны пошукавы клуб «Віккру» зрабіў інтэрактыўную зону з удзелам рэканструктараў, арганізаваў майстар-класы па зборцы і разборцы зброі.

Увесь сённяшні дзень напоўнены святочнымі падзеямі. Вялікая ўрачыстая канцэртная праграма адбылася на плошчы Славы. Шмат цікавага чакае гараджан на пляцоўках у Камсамольскім скверы, плошчы Адзінства, Пячэрскім лесапарку, парку ў Падніколлі, на плошчы Зорак і ў іншых куточках горада.

А а палове дзясятай вечара на плошчы Славы магіляўчан і гасцей горада збярэ тэатралізаваны канцэрт «Яны выстаялі, каб мы жылі» і патрыятычная акцыя — «Праспяваем "Дзень Перамогі" разам». Завершыцца мерапрыемства святочным феерверкам, які расквеціць мірнае неба над павольнымі хвалямі Дняпра. 

На Кургане Славы праходзіць абласное свята да Дня Перамогі 

Месцам прыцягнення жыхароў Мінскай вобласці і гасцей цэнтральнага рэгіёна 9 Мая стаў мемарыяльны комплекс «Курган Славы». Мерапрыемствы пачаліся з урачыстай цырымоніі ўскладання і мітынгу. Для гасцей свята падрыхтавана насычаная праграма: музей пад адкрытым небам, выстава-продаж прадукцыі мясцовых прадпрыемстваў і рамеснікаў цэнтральнага рэгіёна, выступленне артыстаў.

Па паведамленнях карэспандэнтаў «Звязды» і БелТА