Круглы стол па пытаннях пашырэння выкарыстання паўфабрыкатаў для арганізацыі харчавання ва ўстановах адукацыі прайшоў у СШ № 2 горада Фаніпаля. У цэнтры абмеркавання — больш адраснае і варыятыўнае меню, аднолькава якасная ежа для ўсіх і павышэнне яе запатрабаванасці ў дзяцей. Таму сярод удзельнікаў дыялогу — найбуйнейшыя вытворцы з рэгіёнаў краіны, якія прадставілі сваю прадукцыю на выстаўцы-дэгустацыі, прадстаўнікі міністэрстваў, устаноў адукацыі і не толькі.
Стаўка на амаль гатовае
Пытанне арганізацыі школьнага харчавання ў Беларусі знаходзіцца пад асаблівым кантролем Прэзідэнта. Як адзначыла намеснік Прэм’ер-міністра Наталля ПЯТКЕВІЧ, гэта тэма патрабуе самай пільнай увагі, бо большую частку дня дзеці праводзяць менавіта ў школе:
— Кіраўнік дзяржавы заўсёды скрупулёзна сочыць за гэтай тэмай, патрабуючы самай пільнай увагі да арганізацыі школьнага харчавання з пункту гледжання якасці і недапушчэння парушэнняў. Да арганізацыі школьнага харчавання мы падышлі глабальна. Дзеці ў школу перш за ўсё прыходзяць вучыцца, і акцэнт у харчаванні трэба рабіць у першую чаргу на тым, што яно павінна быць падтрымальным. Задача для школ — каб гэта было здаровае, якаснае, сытнае харчаванне.
І самы галоўны паказчык — калі дзеці будуць ахвотна гэта есці.
Раней акцэнт рабіўся на тым, як часта ў меню з’яўляюцца тыя ці іншыя прадукты, аднак задача па балансаванні рацыёну ляжыць перш за ўсё на сям’і. Бясспрэчна, школьная ежа павінна быць узроставай, без штучных фарбавальнікаў і лішніх дабавак. Але выбар страў пры гэтым нельга абмяжоўваць цвёрдымі рамкамі. Менавіта для гэтага падыход да фарміравання меню ў навучальных установах актыўна пераглядаюць.
Акцэнт змяшчаецца на функцыянальнасць страў і падтрыманне сіл вучняў на працягу дня. Таму аптымальным рашэннем для ўніфікацыі якасці, памяншэння адходаў стане павелічэнне долі гатовых паўфабрыкатаў прамысловай вытворчасці.
— Самым аптымальным варыянтам з’яўляецца павелічэнне долі гатовых паўфабрыкатаў, зробленых спецыяльна для школьнага харчавання, — патрэбнай якасці, каларыйнасці і смаку, — падкрэсліла Наталля Пяткевіч.
На новым узроўні
Дарэчы, у Беларусі, краіне з высокаразвітой харчовай прамысловасцю, ужо ёсць мноства прадпрыемстваў з адпаведнымі кампетэнцыямі ў вырабе астуджанай і замарожанай прадукцыі. А значыць, можна і трэба выкарыстоўваць іх патэнцыял, выводзячы супрацоўніцтва на новы ўзровень.
— Мы адпрацавалі з вытворцамі дастаткова вялікую колькасць рэцэптур і тэхналогій, якія сёння таксама былі прадстаўлены, — расказала намеснік міністра аховы здароўя — галоўны дзяржаўны санітарны ўрач Святлана НЯЧАЙ. — Яны дазволяць істотна пашырыць лінейку страў, якія рэалізуюцца ў школьным харчаванні, зусім не супярэчачы асноўным прынцыпам арганізацыі дзіцячага харчавання.
На парадку дня таксама — перагляд падыходаў да ўпакоўкі, дастаўкі і цэнаўтварэння, каб прадукцыя была даступнай і не страчвала якасць пры транспарціроўцы, адзначыла Наталля Пяткевіч:
— Ёсць пытанні па асартыменце, ёсць пажаданні ва ўстаноў адукацыі і ёсць гатоўнасць вытворцаў зрабіць той ці іншы асартымент, які па выніках пілотных праектаў і апытанняў дзецям падабаецца. І вытворцы гатовы ісці насустрач пажаданням.
І пра вітаміны нельга забываць
Апроч прамысловай прадукцыі ўвага ўдзяляецца і вітамінным кампанентам — свежай садавіне, агародніне і зеляніне. Улады маюць намер задзейнічаць магутнасці айчынных цяплічных камбінатаў, каб забяспечыць стабільныя пастаўкі ва ўстановы адукацыі краіны.
— У нас ёсць свае цяплічныя камбінаты, і ўрад сёння ўдзяляе самую пільную ўвагу развіццю цяплічнай гаспадаркі, каб зеляніна і агародніна круглы год былі не толькі ў магазінах, але і ва ўстановах адукацыі, — канстатавала Наталля Пяткевіч.
Чаго ў выніку чакаць?
З новага навучальнага года падыход да арганізацыі харчавання стане яшчэ больш адрасным і варыятыўным. Для навучэнцаў, якія атрымліваюць адно- або двухразовае харчаванне, уводзяцца рэкамендаваныя нормы, якія дадуць магчымасць улічваць, што менавіта любяць дзеці, растлумачыў намеснік міністра адукацыі Уладзімір ДАЛЖАНКОЎ. З 1 верасня плануецца таксама павелічэнне грашовых норм на харчаванне на 5 %.
— Акрамя таго, з 1 верасня мы знімаем усе абмежаванні на продаж у школьных буфетах. Усё, што можна будзе дзецям з пункту гледжання дзіцячай дыетыкі, будзе дазволена. Перавага будзе аддавацца айчынным прадуктам, — сказаў Уладзімір Далжанкоў.
Па прынцыпе прыярытэту знаёмым і якасным айчынным брэндам у школьных сталовых плануецца таксама ўстаноўка і работа вендынгавых аўтаматаў. Яшчэ сярод змяненняў — іншы падзел рацыёнаў па ўзростах. Калі раней школьнікаў дзялілі на дзве катэгорыі — пачатковая і старэйшая школа, то цяпер уводзіцца яшчэ адна група — навучэнцы 6–8 класаў. Як адзначыў намеснік міністра адукацыі, гэта дасць магчымасць больш дакладна ўлічваць патрэбнасці дзяцей і зменшыць колькасць адходаў. Пераглядаецца, дарэчы, і механізм карэкціроўкі цэн на прадукты для школьнага харчавання. Раней гэта рабілі раз у квартал, цяпер з 1 студзеня кожнага года цэны будуць устанаўлівацца адразу на ўвесь год з улікам росту рознічных цэн.
Аміна НАЗАРАВА
Фота БелТА
