Адзін з самых буйных у краіне тэхналагічны малочнатаварны комплекс прымаў гасцей у Клецкім раёне Мінскай вобласці, паблізу вёскі Садовая. Пад Новы год новы МТК сельскагаспадарчага філіяла «Клецкі» ААТ «Слуцкі сыраробны камбінат» стаў яскравым прыкладам таго, як сёння выглядае сучасная прамысловая жывёлагадоўля — маштабная, аўтаматызаваная і арыентаваная на вынік. Ва ўрачыстым адкрыцці комплексу ўзяў удзел старшыня Мінскага аблвыканкама Аляксей Кушнарэнка. Аб’ект ужо называюць флагманскім як па ўзроўні інжынерных рашэнняў, так і па вытворчых паказчыках, на якія ён разлічаны.
— Мы не збіраемся спыняцца на гэтых дасягненнях, каб атрымліваць больш высокія вынікі. Тут створаны годныя ўмовы для працы, каб увесь тэхналагічны працэс і паказчыкі вывесці на яшчэ больш высокі ўзровень. Гэта робіцца пры падтрымцы кіраўніка дзяржавы Аляксандра Лукашэнкі, — адзначыў губернатар Міншчыны Аляксей Кушнарэнка.
Такі вось падарунак аграрыям! І калі б толькі каровы былі на гэта здольныя, то з радасцю скакалі б цяпер, напэўна, з бенгальскімі агнямі па добраўпарадкаванай тэрыторыі вакол якой-небудзь ёлкі. Але гэта жарт, а на самай справе, МТК цалкам бяспечны, паколькі валодае сістэмай вонкавага супрацьпажарнага водазабеспячэння і мае спецыяльныя пад’езды на выпадак узгаранняў.
Ферма новага пакалення
Наогул, малочнатаварны комплекс пабудаваны па ўказе Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 365 «Аб развіцці малочнай галіны» з выкарыстаннем інтэнсіўнай тэхналогіі і прызначаны для раўнамернай вытворчасці малака круглы год. Калі растлумачыць простай мовай, усе працэсы тут аўтаматызаваны, а ўмовы ўтрымання і кармлення жывёл створаны на ўзроўні «раскошнага максімуму».
Але МТК — гэта не толькі каровы. Гэта яшчэ і людзі, для якіх створаны 53 працоўныя месцы з прагрэсіўнай паточна-групавой арганізацыяй працы.
Праектная магутнасць уражвае: 2 112 жывёламесцаў для дойных кароў, сярэднегадавое пагалоўе — каля 2 700 — 2 900 галоў, у перспектыве — больш за 24 тысячы тон малака за год. Комплекс уключае чатыры кароўнікі беспрывязнага ўтрымання па 528 месцаў кожны, будынак для кароў у запуску, радзільнае аддзяленне, цэх раздою, прафілакторыі для цялят, даільна-малочныя блокі, сіласныя траншэі, навесы для кармоў, артэзіянскія свідравіны і развітую інжынерную інфраструктуру. Так што каровы тут, як цяпер модна казаць, «цалкам упакаваныя».
Аўтаматызацыя замест ручной працы
Адно з адрозненняў новага МТК — высокі ўзровень аўтаматызацыі. На комплексе ўстаноўлена сучаснае даільнае абсталяванне: «Карусель УДС-72» і «Паралель 2×8». Гэтыя сістэмы дазваляюць паскорыць працэс даення, знізіць нагрузку на персанал і забяспечыць дакладны ўлік надояў па кожнай карове.
Мабыць, гэта месца стане сапраўды самым цікавым на комплексе! Уявіце, каровы заходзяць спакойна, тэхніка сама ўсё счытвае, даенне ідзе хутка і чыста, чалавек не цягае вёдры, а толькі сочыць за працэсам. Фактычна — малочны канвеер, дзе кожная карова пад кантролем і кожная кропля ўлічаная.
А як расказаць сучасным дзецям, адкуль бярэцца малако? Для гэтага на МТК зрабілі аглядную пляцоўку, спецыяльна, каб праводзіць экскурсіі. Назіраць за дойкай дзеткі з аграрных класаў змогуць праз акно, на адлегласці, з захаваннем патрабаванняў усіх мер біялагічнай бяспекі. Такі спосаб падгледзелі ў Санкт-Пецярбургу на адной з падобных пляцовак.
Як вядома, для кароў вельмі важны мікраклімат, а комплекс абсталяваны сістэмамі вентыляцыі з натуральным прымушэннем, святлоаэрацыйнымі ліхтарамі, ветраахоўнымі шторамі, аўтаматызаваным гноявыдаленнем, відэаназіраннем, сеткамі водазабеспячэння, каналізацыі і электразабеспячэння. Прадугледжаны дэзбар’еры на ўездах і санітарныя зоны. І гэта не «для птушачкі», а каб МТК працаваў дзесяцігоддзямі.
Ужо ёсць вынік!
Нягледзячы на тое, што комплекс камплектуецца паэтапна (пачатак — ліпень 2025 года), ён ужо радуе паказчыкамі. На канец снежня тут здабылі новы «дом» амаль 500 кароў, 94 цялушкі і 141 галава маладняку. Надоена амаль 940 тон малака, сярэдні надой складае 3 960 кілаграмаў на карову.
І яшчэ трохі магіі лікаў! Па выніках 2025 года чакаецца надой у 8 240 кілагрмаў на адну карову. А далей — увага: пасля выхаду на поўную праектную магутнасць — не менш за 9 000 кілаграмаў. Гэта ўзровень, які адпавядае лепшым стандартам прамысловай жывёлагадоўлі.
Эканоміка і людзі
Тэрмін акупнасці інвестпраекта — менш за тры гады. На МТК створаны 32 працоўныя месцы, пры гэтым стаўка не на павелічэнне колькасці персаналу, а на павышэнне прадукцыйнасці працы за кошт тэхналогій.
Комплекс займае плошчу каля 27 гектараў і спраектаваны з улікам перспектыўнага развіцця. Тут ёсць запас па інфраструктуры, лагістыцы і энергазабеспячэнні, што дазваляе маштабаваць вытворчасць без страты эфектыўнасці.
Новы арыенцір для АПК рэгіёна
Адкрыццё МТК у Клецкім раёне — гэта не проста запуск чарговага сельскагаспадарчага аб’екта. Гэта паказчык таго, у якім кірунку сёння развіваецца аграпрамысловы комплекс Мінскай вобласці: буйныя інвестыцыі, тэхналагічнасць, энергаэфектыўнасць і арыентацыя на доўгатэрміновы вынік.
Новы комплекс стане важным звяном у ланцужку вытворчасці якаснага малака і сыравіны для перапрацоўкі, а таксама прыкладам таго, як сельская гаспадарка можа быць высокатэхналагічнай, устойлівай і канкурэнтаздольнай.
— Лактаферын — гэта прадукт ужо літаральна наступнага года, і ў 2027-м мы запусцім яго на вытворчыя магутнасці, адпаведна, ён будзе запатрабаваны нашымі спажыўцамі не толькі ў Беларусі. Я думаю, ён знойдзе сваё месца на паліцы ў Расіі і за яе межамі, — паведаміў генеральны дырэктар ААТ «Слуцкі сыраробны камбінат» Аляксандр Герасімёнак. — Што датычыцца нашых філіялаў, то ёсць глыбокая перапрацоўка, гэта, вядома ж, філіял у Клецку, наша пляцоўка ў Слуцку. Мы будзем далей іх развіваць, сыходзіць у больш глыбокую перапрацоўку менавіта ў нішавыя прадукты.
Такім чынам, пад Клецкам сёння запусцілі не проста малочнатаварны комплекс. Тут фактычна паказалі, як выглядае малочная вытворчасць будучыні ў рэальным часе.
Міншчына выходзіць у аграрны топ і падымае планку для ўсёй краіны ў 2026 годзе
Мінская вобласць зноў нагадала аб выніках года не сухімі справаздачамі, а лічбамі, за якімі адчуваецца жывая праца і характар рэгіёна. Адкрыццё інавацыйнага малочнатаварнага комплексу ў Клецкім раёне стала падставай не толькі для віншаванняў, але і для сумленнай размовы аб тым, чым сёння жыве аграрная Міншчына. На адкрыцці інавацыйнага МТК у Клецкім раёне кіраўнік Мінскай вобласці Аляксей Кушнарэнка ўразіў аграрнымі поспехамі Міншчыны.
Малако тут даўно перастала быць проста прадуктам. У 2025 годзе вобласць плануе вырабіць 2,3 мільёна тон — і гэта не абстрактная статыстыка, а вынік сістэмнай перабудовы гаспадарак. Сярэдні надой набліжаецца да 7 100 кілаграмаў на карову, а ў асобных раёнах каровы ўпэўнена бяруць планку ў 9 тысяч і вышэй. А ў Нясвіжскім і Смалявіцкім раёнах — і таго больш.
Фермы новага пакалення — ужо норма
За гэтымі рэкордамі — фермы новага пакалення. Сучасныя малочнатаварныя комплексы сталі для вобласці нормай, а не выключэннем. Менавіта яны даюць ільвіную долю малака і задаюць тэмп усёй галіны. Старыя фермы паступова сыходзяць у мінулае, саступаючы месца светлым карпусам, аўтаматыцы і нармальным умовам для жывёл.
— Толькі за гэты год мы ўводзім у эксплуатацыю 20 новых аб’ектаў, а ў наступнай пяцігодцы мы плануем пабудаваць яшчэ 55 комплексаў і ферм, каб цалкам адысці ад прывязнога ўтрымання жывёл. Плюс гэта ўплывае на захаванасць жывёлы і ў 2025 годзе мы скарацілі падзеж жывёлы на 13,5 %, — адзначыў Аляксей Кушнарэнка.
Жывёлагадоўля і кантроль
Але Міншчына жыве не толькі малаком. На адкорме буйная рагатая жывёла ўпэўнена набірае вагу, а ў асобных раёнах сутачныя прыбаўленні выглядаюць амаль спартыўна. Праблемы таксама ёсць — без іх у сельскай гаспадарцы не бывае — але на іх не заплюшчваюць вочы: узмацняюць кантроль, падключаюць ветэрынараў, шукаюць рашэнні на ўзроўні раёнаў і вобласці.
Рэгіён, які працуе на вынік
Палі сёлета таксама каласіліся. Больш за 2,7 мільёна тон збожжа, рэкордная ўраджайнасць, лепшы ў краіне рапс, магутны ўраджай кукурузы і цукровых буракоў — Мінская вобласць зноў пацвердзіла статус галоўнага жытніка краіны. Заводы загружаныя, кармы нарыхтаваныя, гаспадаркі заходзяць у зіму без нерваў і аўралаў.
У выніку складваецца карціна рэгіёна, які не робіць стаўку на гучныя словы, а спакойна і ўпарта працуе на вынік. Міншчына сёння — гэта не пра настальгію па сельскім мінулым, а пра ўпэўнены рух наперад, дзе зямля, тэхналогіі і людзі гавораць на адной мове.
Губернатар Мінскай вобласці Аляксей Кушнарэнка нагадаў пра наказ Прэзідэнта захаваць вёску.
— Ствараючы такія малочнатаварныя комплексы і фермы, дзе ёсць неабходныя ўмовы, мы, па сутнасці, прывязваем людзей да працоўнага месца і той зямлі, дзе яны жывуць і працуюць, але і захоўваем невялікія населеныя пункты, — падкрэсліў кіраўнік цэнтральнага рэгіёна.
Данііл ХМЯЛЬНІЦКІ
Фота прэс-службы Мінскага аблвыканкама
