Вы тут

Пачварны дом як трагедыя


Бе­ла­рус­ка­га кла­сі­ка Льва Го­лу­ба па­ста­ві­лі ў адзін шэ­раг з Са­фі Ла­рэн

Прапануем звяр­нуць ува­гу на пра­гра­му рэт­ра­спек­тыў Му­зея гіс­то­рыі бе­ла­рус­ка­га кі­но на ве­ра­сень.

2-32

На па­рад­ку дня не­каль­кі юбі­ле­яў: 80 га­доў ня­змен­на пры­го­жай і та­ле­на­ві­тай італь­ян­цы Са­фі Ла­рэн; 110 га­доў з дня на­ра­джэн­ня кла­сі­ка бе­ла­рус­ка­га кі­но, май­стра ства­рэн­ня дзі­ця­ча­га філь­ма Льва Го­лу­ба; 120 га­доў кла­сі­ку ўкра­ін­ска­га кі­но, аван­гар­дыс­ту Аляк­санд­ру Даў­жэн­ку. З гэ­тай на­го­ды мы мо­жам да­лу­чыц­ца да той кі­на­твор­час­ці, у ства­рэн­ні якой усе яны ўдзель­ні­ча­лі. Хоць на­зваць гэ­та прос­та твор­час­цю — не­як дроб­на, бо кож­ны з іх — та­лент, які на­заўж­ды ўпі­саў­ся ў гіс­то­рыю (на­ват су­свет­ную) кі­не­ма­то­гра­фа.

Па аў­то­рках з 9 ве­рас­ня ў Му­зеі гіс­то­рыі бе­ла­рус­ка­га кі­но бу­дуць па­каз­вац­ца філь­мы Аляк­санд­ра Даў­жэн­кі. Рэ­жы­сё­ра, іме­нем яко­га Укра­і­на па пра­ве мо­жа га­на­рыц­ца і ро­біць гэ­та. Хоць маш­таб та­кіх асоб не­як скла­да­на ўмяс­ціць у рам­кі на­цы­я­наль­нас­ці, бо яго ўнё­сак — не прос­та імя ўкра­ін­ска­му кі­не­ма­то­гра­фу, але і не­ма­лая леп­та ў кі­не­ма­то­граф уво­гу­ле.

Яго філь­ма­мі за­хап­ля­ла­ся су­свет­ная гра­мад­скасць, між­на­род­ныя кі­на­фес­ты­ва­лі і Ста­лін. У свой час кі­раў­нік са­вец­кай дзяр­жа­вы на­ват пра­па­на­ваў Даў­жэн­ку зняць укра­ін­ска­га «Ча­па­е­ва» (са­вец­кі фільм бра­тоў Ва­сіль­е­вых). І рэ­жы­сёр ства­рыў кар­ці­ну «Шчорс» (яна ёсць у рэт­ра­спек­ты­ве), якая ў вы­ні­ку атры­ма­ла Ста­лін­скую прэ­мію.

А ра­ней бы­лі пер­шыя філь­мы рэ­жы­сё­ра «Зве­ні­га­ра» і «Ар­се­нал», які­мі ён за­ня­ўся пас­ля та­го, як па­спеў па­пра­ца­ваць на­стаў­ні­кам, чы­ноў­ні­кам, мас­та­ком і ілюст­ра­та­рам.

По­тым бы­ла «Зям­ля» аб пе­ра­ўтва­рэн­ні са­вец­кай вёс­кі, на­столь­кі не­звы­чай­ная па фор­ме, што мно­гія не змаг­лі зра­зу­мець кар­ці­ну. Ад­нак Еў­ро­па фільм па­лю­бі­ла, а Бру­сель­скі кі­на­фес­ты­валь на­ват уклю­чыў «Зям­лю» ў спіс 12 най­лепшых філь­маў све­ту (у ад­ным спі­се з карцінай Эй­зенш­тэй­на).

Аляк­сандр Даў­жэн­ка быў не­ар­ды­нар­ным ча­ла­ве­кам не толь­кі ў сва­ёй твор­час­ці, але і ў жыц­ці. Пры­хіль­нік са­вец­кай ула­ды (хоць за кар­ці­ну «Зям­ля» яго ўмуд­ры­лі­ся аб­ві­на­ва­ціць у контр­рэ­ва­лю­цый­нас­ці), ён па ўспа­мі­нах сяст­ры 15 га­доў на­сіў ад­но і тое ж фут­ра і за­цы­ра­ва­ны шэ­ры кас­цюм. Ка­мен­ту­ю­чы гэ­та, ён ка­заў, што стаць міль­я­не­рам, ве­да­ю­чы пра бед­насць на­ро­да, зла­чын­на. У той жа час Даў­жэн­ка быў ча­ла­ве­кам, які ня­змен­на зма­гаў­ся за пры­га­жосць і, сло­ва­мі рэ­жы­сё­ра Сяр­гея Ге­ра­сі­ма­ва: «Ка­лі на ву­лі­цы з'яў­ляў­ся па­чвар­ны дом, гэ­та бы­ло для яго тра­ге­ды­яй...».

2-31

Па се­ра­дах і пят­ні­цах, па­чы­на­ю­чы з 3 ве­рас­ня, мы змо­жам уба­чыць пад­бор­ку леп­шых кар­цін, дзе га­лоў­ную ро­лю вы­кон­ва­ла не­па­раў­наль­ная Са­фі Ла­рэн. Акра­мя та­го, што мы мо­жам лю­ба­вац­ца яе пры­га­жос­цю ў воб­ра­зах прос­тых жан­чын з на­ро­да, ма­ці ці на­ват у ро­лі пра­сты­тут­кі, мож­на за­ха­піц­ца не­вы­чэрп­ным та­лен­там і тэм­пе­ра­мен­там праў­дзі­вай італь­ян­кі.

Вя­до­мая ама­тар­ка спа­ге­ці, ма­ці два­іх сы­ноў (ды­ры­жо­ра ар­кест­ра і рэ­жы­сё­ра) у свой час тра­пі­ла ў зня­во­лен­не за ня­вы­пла­ту па­дат­каў. Але хут­чэй за ўсё яна прос­та ўсіх за­ча­ра­ва­ла і паспяхова ад­туль вый­шла. Не­каль­кі га­доў та­му (сён­ня ёй 80, звяр­ні­це на гэ­та ўва­гу) яна зня­ла­ся для вя­до­ма­га ка­лен­да­ра кам­па­ніі Пі­рэ­лі, які дру­ку­ец­ца аб­ме­жа­ва­ным ты­ра­жом і, ка­лі па­шан­цуе, яго мож­на знай­сці на аў­кцы­ё­не. Але «фіш­ка» ў тым, што зды­ма­ла­ся яна ў жан­ры «ню». Веч­на пры­го­жая Са­фі Ла­рэн (ка­жа, што ў дзень з'я­дае па ана­на­се і ні­ку­ды без спа­ге­ці, бя­ром на за­мет­ку).

Шы­коў­ная фі­гу­ра, пыш­ная пры­чос­ка, італь­ян­ская ім­пуль­сіў­насць і не­ве­ра­год­ная пры­га­жосць на­ват у са­мых па-ча­ла­ве­чы не­пры­ем­ных сцэ­нах — гэ­та Са­фі Ла­рэн. У пра­гра­ме во­сем філь­маў, якія мо­гуць па­ка­заць гле­да­чу яшчэ ад­ну зна­ка­вую кі­не­ма­та­гра­фіч­ную адзін­ку — ду­эт Са­фі Ла­рэн і Мар­чэ­ла Маст­ра­я­ні, якія з філь­ма ў фільм то лю­бі­лі ад­но ад­на­го, то не­на­ві­дзе­лі, то ад­чу­ва­лі абы­яка­васць. У лю­бым вы­пад­ку пра­гра­ма скла­да­ец­ца з кар­цін леп­шых італь­ян­скіх рэ­жы­сё­раў і не толь­кі італь­ян­скіх: Ві­то­рыа дэ Сі­ка (ча­ты­ры філь­мы з вась­мі), Это­рэ Ско­ла (у яго філь­ме «Не­звы­чай­ны дзень» мож­на ўба­чыць два су­праць­лег­лыя ба­кі: тыя, хто за­хап­ля­юц­ца Ду­чэ, і тыя, што не­на­ві­дзяць яго).

У лю­бым вы­пад­ку не­ве­ра­год­ная гуль­ня акт­ры­сы, вы­дат­ныя рэ­жы­сё­ры і са­праўд­нае італь­ян­скае кі­но па­він­ны пры­цяг­нуць ува­гу да рэт­ра­спек­ты­вы.

І апош­няе. З 4 ве­рас­ня па чац­вяр­гах і су­бо­тах мож­на ўба­чыць кар­ці­ны кла­сі­ка бе­ла­рус­ка­га кі­не­ма­то­гра­фа Льва Го­лу­ба. Ся­род маг­чы­мас­цяў уба­чыць узо­ры бе­ла­рус­ка­га кі­но вы­бі­раць не пры­хо­дзіц­ца. Нам вя­до­ма, што Леў Го­луб у свой час скон­чыў Дзяр­жаў­ны тэх­ні­кум кі­не­ма­та­гра­фіі (ця­пер — УДІК) і перш чым прый­сці пра­ца­ваць на кі­на­сту­дыю «Бе­ла­русь­фільм» па­спеў ад­зна­чыц­ца ў якас­ці рэ­жы­сё­ра ў Адэ­се, Кі­е­ве, Маск­ве і Ал­ма-Аце (маг­чы­ма, спіс мож­на да­поў­ніць).

Наз­ву сфе­ры дзей­нас­ці рэ­жы­сё­ра трэ­ба зву­зіць: ён кла­сік ме­на­ві­та дзі­ця­ча­га кі­но, у якім пра­ца­ваў па­ста­ян­на, а пер­са­на­жа­мі сва­іх кар­цін ра­біў ге­ро­яў рэ­ва­лю­цыі і вай­ны. Ад­сюль у пра­гра­ме «Мі­кол­ка-па­ра­воз», «Дзяў­чын­ка шу­кае баць­ку», «Ма­лень­кі сяр­жант» і ін­шыя кар­ці­ны.

Ірэ­на КА­ЦЯ­ЛО­ВІЧ

 

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Класiкаў трэба ведаць…, Быў бы араты, будзе й прыганяты, Па малiну…

Эканоміка

«Мы выказалi прапановы, i нас пачулi». Як дзяржаўныя прэферэнцыi дапамагаюць падтрымаць суб'ектаў гаспадарання

«Мы выказалi прапановы, i нас пачулi». Як дзяржаўныя прэферэнцыi дапамагаюць падтрымаць суб'ектаў гаспадарання

У бiзнес-колах Гродзеншчыны лiчаць, што меры па падтрымцы эканомiкi з'явiлiся своечасова.