Вы тут

А ваша дзіця гатовае да школы?


Аддаць дзіця ў школу ці чакаць яшчэ год — часам бацькам даволі скаладана вырашыць гэтае пытанне. І справа нават не ў інтэлектуальным развіцці — з гэтым у сучасных дзяцей, як правіла, усё ў парадку. Хвалюе хутчэй: ці не надакучыць уся гэтая навука вашаму малому прыблізна дні праз тры, ці будзе ў стане ваш пястун і гарэза рабіць тое, што яму не вельмі хочацца, а трэба? Каб пазбавіцца ўласных трывог і аб'ектыўна ацаніць патэнцыйнага школьніка, можна прайсці тэсціраванне на падрыхтаванасць да школы ў псіхолага.


Калі шэсць гадоў вашаму дзіцяці ўжо ёсць, тэсціраванне можна прайсці ў любы час. Калі ж шосты дзень нараджэння малеча святкуе бліжэй да верасня, праводзіць тэсты раней чым увесну не мэтазгодна.

— Справа ў тым, што дыягностыка ўключае не толькі інтэлектуальнае развіццё, а яшчэ і развіццё адвольнай увагі, матывацыі, маторыкі рукі, якія ва ўзросце пяці гадоў могуць быць проста не сфарміраваныя, — расказвае дзіцячы і сямейны псіхолаг Святлана ДЗЯДОВА. — Шмат уменняў прыходзіць проста з узростам, а не таму, што дзіця вучылі-вучылі і нарэшце навучылі.

Вядома, найперш вызначаецца інтэлектуальная падрыхтаванасць дашкольніка: ці дастаткова развітая ў яго памяць, увага, працэсы мыслення. Пра сур'ёзныя адхіленні дзіцяці бацькі звычайна даведваюцца ў больш раннім узросце. Калі па выніках тэсту ўзровень крыху не дацягвае да нормы, то трэба займацца з малым і чакаць, калі падрасце. А вось як ставіцца да інфармацыі пра высокі інтэлектуальны ўзровень дзіцяці?

— З адоранасцю бывае такая «засада»: калі бачаць, што дзіця адоранае, яго пачынаюць пічкаць дадатковымі гурткамі, перагружаць, а псіхіка ўсё ж дзіцячая, і адораныя дзеці стамляюцца гэтаксама, як усе іншыя,— папярэджвае Святлана. — Тут важна даваць ім больш якасны матэрыял, чым браць колькасцю. Гэта мусяць быць заданні, дзе дзеці даследуюць, вырашаюць праблемныя задачы, дзе ім не даюцца гатовыя адказы. І памятайце, што далёка не ўсе адораныя дзеці бываюць выдатнікамі.

Добра выяўляецца на тэсціраванні матываванасць дзіцяці.

— Матывацыя бывае розная. Найбольш непрыдатная — гульнявая, калі дзеці ідуць у школу, цягнучы ў партфелях свае цацкі. Можа быць матывацыя знешняя: мама сказала, што трэба ісці ў школу, значыць, мы ідзём. Ёсць такая матывацыя, калі дзіцяці хочацца пасталець, мець свой партфельчык, пісьмовы стол. Яна не на доўгі час, але, каб пайсці ў першы клас, ужо дастаткова. Потым ужо ў школе фарміруецца вучэбная матывацыя: мне цікава вучыцца. Але ў ёй таксама ёсць невялічкі «мінус» — цікава вучыцца, але як толькі нецікава, то я ўжо не вучуся. Таму найлепшай з'яўляецца сацыяльная матывацыя — навучанне ў школе дапаможа яму стаць тым, кім ён захоча.

Не менш важная і камунікатыўная развітасць дашкольніка. Наколькі дзіця можа падтрымліваць вучэбныя і пазавучэбныя стасункі з іншымі, вызначаюць не тэсты, а самі бацькі. Звярніце ўвагу, ці можа ваша дзіця без праблем запытацца пра нешта ў дарослага, высветліць пытанне, не звязанае з гульнёй, у аднагодка, штосьці пазычыць. Калі з гэтым праблем няма, яно гатовае да школы.

Правяраецца з дапамогай тэстаў і зрокава-маторная каардынацыя: здольнасць дзіцяці бачыць, што напісана альбо намалявана, і ўменне гэта сваёй рукой паўтарыць. Бацькі могуць папрасіць намаляваць дакладна такую ж кветку, як на малюнку, і зразумець, ці добра дзіцё суадносіць тое, што бачыць, і тое, што піша.

— Адзін з самых важных паказчыкаў — ці ў стане дзіця зрабіць тое, што не вельмі хочацца,— расказвае Святлана.— Вельмі важнае ўменне — нешта выконваць па інструкцыях дарослага. Школ без правілаў у нас проста не існуе. Калі гэта не дастаткова развіта, дзецям будзе цяжка вучыцца, нават калі яны вельмі разумныя.

Нечакана, але каб вызначыць, ці гатовае дзіця да школы, псіхолагі звяртаюць увагу і на дзіцячую самаацэнку.

— Самаацэнка нашых дашкольнікаў у норме павінна быць завышанай, — тлумачыць псіхолаг. — Калі дзіця дашкольнага ўзросту прыбяжыць апошнім і скажа бацькам, што бегла лепш за ўсіх — гэта нармальна. А потым адбываецца крызіс сямі гадоў, і дзіця пачынае сябе трошкі крытычна аналізаваць. У норме, калі гэты крызіс адбыўся, бо пасля яго малы можа ацэньваць сам сябе: «Тут я лепей зрабіў, а тут горш» — і гэта вельмі важна для навучання. Бо калі дзіця ідзе ў школу з уяўленнем, што яно найлепшае, яму будзе цяжка вучыцца (як бы яно ні зрабіла — яно ж найлепшае, што яму яшчэ тут вучыць?).

Алена ХУРС

Загаловак у газеце: Бывай, дзіцячы сад...

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

У архiтэктара Галiны Левiнай — Хатынь, творчая спадчына яе бацькi.

Грамадства

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Як сведчаць шматлiкiя даследаваннi, прывабным людзям прасцей прабiцца ў жыццi i яны дасягаюць у кар'еры большага поспеху. 

У свеце

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Сёлета еўрапейская эканомiка будзе перажываць глыбокую рэцэсiю з-за ўспышкi каранавiруса, нягледзячы на хуткiя i ўсёабдымныя антыкрызiсныя меры як на саюзным, так i на нацыянальным узроўнi.

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.