Вы тут

Чаму «Рэвізор» — спектакль пра сёння


У адным асобна ўзятым раённым цэнтры (так і хочацца напісаць: у павятовым горадзе N) нядаўна пабудавалі новы дзіцячы садок. Прыгажосці і ўтульнасці надзвычайнай — сама бачыла: сцены з прыгожымі малюнкамі, яркімі колерамі расфарбаваныя, у самім садку нават басейн ёсць, пляцовак для гульняў на двары некалькі, дэкаратыўныя кусты абапал тэрыторыі пасаджаныя, сама тэрыторыя металічнай агароджай абнесена. І ўсё чынна-ладна, без узрушэнняў, хіба праверак зашмат, але яно ж зразумела — трэба пракантраляваць, каб у новай установе ва ўсім быў парадак.


Вось адна такая праверка і высветліла, што пад тэрыторыю садка забралі ў горада N на некалькі квадратных метраў зямлі больш, чым належала па плане забудовы. Прадпісанне далі строгае — выяўлены «касяк» ліквідаваць, прычым тэрмінова. Разам з першым снегам, які пакрысе перайшоў у дробны дождж, «выпраўленчыя работы» пачаліся.

З ужо падмерзлай зямлі рабочыя выкопвалі забетанаваныя слупы металічнай агароджы, кусты, якія ледзь паспелі прыжыцца, капалі новыя ямы, бетанавалі слупы, прыладжвалі знятую агароджу, спрабавалі пасадзіць на новае месца кусты. І так некалькі дзён, і як тут не ўздыхнуць ад замілавання: маўляў, адпрацавалі зладжана і аператыўна, што, падазраю, мясцовыя чыноўнікі і зробяць.

Ведаеце, якая ў гэтай нічым не выдатнай гісторыі цана пытання? Метр, ад сілы — паўтара. На столькі аднеслі агароджу. Прычым за ёй — не двор, не тэрыторыя магазіна — пустка. На якой, магчыма, калі-небудзь штосьці пабудуюць. А можа, не пабудуюць, а пасадзяць дрэвы і паставяць лаўкі. У любым выпадку, больш лагічным выглядае, калі ўжо так атрымалася, падкарэктаваць план таго, што будзе на месцы пусткі (калі будзе ўвогуле) — на нейкія, яшчэ раз паўтаруся, паўтара метра. Але навошта вазіцца з планамі ды паперкамі, калі прасцей зламаць пабудаванае, пабудаваць наноў? І людзі занятыя, і чыноўнікам галава не баліць. А тое, што выглядае ўсё, выбачайце, ні больш ні менш звычайнай дурасцю, ці, калі на мове горада N казаць, галавацяпствам? Нічога, паабураюцца людзі, пасмяюцца, і ўсё далей пойдзе чынна-спакойна.

У іншым горадзе N здарылася іншая гісторыя. У пад'ездзе пяціпавярховіка сапсавалася электрычнасць. Не лямпачка перагарэла, а з праводкай нешта здарылася. На вуліцы цямнее рана, ганак у пад'ездзе высокі, таму жыхары сталі абрываць тэлефон у ЖЭСе: зрабіце што-небудзь. ЖЭС ім у адказ: у нас цяпер адзіны нумар 115, мы ж сучасны горад, званіце туды. Людзі званілі разоў -наццаць. Ім са службы 115 адказ: ваша заяўка прынятая і пераадрасаваная, чакайце і не дурыце галаву, не адцягвайце ад нашай вельмі важнай работы — іншыя заяўкі прымаць.

Карацей, пакуль бабуля з першага паверха не зламала на цёмным ганку нагу, жыхары чакалі. Пасля пазванілі на прамую лінію ў аблвыканкам. Электрык са свайго ж ЖЭСа з'явіўся праз гадзіну (хоць і была субота) і ўсё паправіў. Праўда, кажуць, што цётка з той адзінай службы ў краме закаціла пасля скандал адной з жыхарак таго пад'езда (горад невялікі, амаль усе адно аднаго ведаюць). Маўляў, навошта было шум падымаць аж у вобласці, праз два дні і так бы тую праводку падрамантавалі. Не гарэла ж...

Не хачу нікога пакрыўдзіць, але філасофія павятовага горада N, у якой усё зводзіцца да «а што тут такога?», «а куды спяшацца?» і «абы ціха было», дагэтуль сядзіць у галовах многіх служачых у нашых невялікіх гарадах і мястэчках. Жыхары вялікіх шумных гарадоў з замілаваннем згадваюць пра правінцыю, пра яе няспешны лад жыцця, адсутнасць мітуслівасці і заклапочанасці.

Наіўныя летуценнікі, яны проста не ведаюць, што гэтыя няспешнасць, адсутнасць заклапочанасці і нават млявасць нярэдка праекцыруюцца ў правінцыі на ўсе сферы жыцця. Расшавельваецца балота толькі тады, калі прыязджае начальства з Мінска ці з вобласці. Вы заўважылі, што гучыць лейтматывам выязных прыёмаў грамадзян і прамых ліній? Большасць пытанняў магла быць вырашана на месцы, калі б уласна на месцы былі больш уважлівыя да праблем людзей і кемлівыя ў выкананні сваіх непасрэдных абавязкаў...

У яшчэ адным павятовым горадзе N (зусім недалёка ад сталіцы) я нядаўна зайшла ў аддзел жаночага адзення ў галоўным універмагу. Пакуль хадзіла паміж вешалак (адзіная пакупніца на ўсю залу), дзеўкі-прадаўшчыцы, збіўшыся ў чародку ля касы, пацягвалі з кубкаў каву і з цікавасцю, бы якое рэдкае насякомае, мяне разглядалі. Зразумеўшы, што ніхто да мяне так і не падыдзе, я адважылася ўсё ж перапыніць агледзіны і спытаць, ці няма сукенкі іншага памеру. Дзеўкі злёгку збянтэжыліся, пасля падштурхнулі адну ў бок: «Танька, ідзі ты!» Танька, не дапіўшы кавы, рушыла да мяне з выглядам, нібы збіралася ўкусіць за галаву. Я палічыла за лепшае не чакаць, а падзякаваўшы, хуценька рэціравацца. Хоць у Мінску ўжо крычала б: «Дайце кнігу скаргаў!» Мо ў горадзе N паветра якое іншае?

«Конь мой цокаў капытамі па брудных вуліцах, вакол былі замест хат нейкія куратнікі, і адзіным, што адрознівала гэта ад вёскі, былі паласатыя будкі, ля якіх стаялі вусатыя цэрберы ў латаных мундзірах, ды яшчэ дзве-тры каменныя крамы на высокіх арках»... Павятовы горад N, апісаны Караткевічам у «Дзікім паляванні...», дзякуй богу і працавітым людзям, даўно і незваротна застаўся ў далёкім мінулым. Але ці далёка адышлі некаторыя сённяшнія правінцыйныя служачыя ад сваіх «калег» — герояў той аповесці?

І ці варта дзівіцца, што гогалеўскі «Рэвізор», крыху перайначаны ў Купалаўскім тэатры на сучасны лад, пастаянна збірае аншлагі?

Алена ЛЯЎКОВІЧ

Прэв'ю: info-shkola.ru

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Прадпрымальнікі запусцілі сацыяльную ініцыятыву, каб сэканоміць сродкі бюджэту, але вымушаны за гэта плаціць

Прадпрымальнікі запусцілі сацыяльную ініцыятыву, каб сэканоміць сродкі бюджэту, але вымушаны за гэта плаціць

На ўпарадкаванне пасля прыклееных паперак выдаткоўваюцца велізарныя сродкі.