Сеткавае выданне zviazda.by

Выхаванне дзіцяці — не дрэсіроўка і не спроба зляпіць з яго ідэальнага чалавека па загадзя падрыхтаваным шаблоне. Гэта доўгі шлях выбудоўвання даверных адносін. Псіхіка дзіцяці пластычная, і клімат у сям’і напрамую вызначае, якім дарослым яно стане ў будучыні: упэўненым у сабе або закамплексаваным. Вядучыя дзіцячыя і сямейныя псіхолагі сыходзяцца ў меркаванні — асновы паспяховага бацькоўства будуюцца на некалькіх фундаментальных правілах.

Сучасныя бацькі часта сутыкаюцца з адной і той жа карцінай: дзіця немагчыма адарваць ад экрана смартфона, а любая спроба забраць планшэт прыводзіць да істэрыкі. Чаму звычайныя цацкі, прагулкі і кнігі больш не выклікаюць у дзяцей захаплення, а нуда без тэлефона становіцца невыноснай? Адказ крыецца ў глыбокіх біяхімічных працэсах, а менавіта — у рабоце нейрамедыятара дафаміну.

Кожны крок — як перамога

Самым эфектыўным і хуткім спосабам выхавання сабакі з’яўляецца так званае станоўчае падмацаванне — калі гадаванец атрымлівае пахвалу за правільнае дзеянне або выкананне каманды

Калі дзеці вырастаюць, многія бацькі сутыкаюцца з праблемай: дзіця перастае тэлефанаваць. Адказвае суха. Прыязджае рэдка. А часам увогуле знікае з жыцця. І не таму, што з’ехала ў іншы горад, а таму што не жадае мець зносіны. Гэта балюча. Бацькі не разумеюць: «Мы ж усё для яго рабілі. Як так?» Але за гэтым маўчаннем амаль заўсёды стаіць не капрыз і не няўдзячнасць. За ім — гады нявыказаных крыўд, незразумелых пачуццяў, парушаных меж. І калі разабрацца ў прычынах, можна не толькі зразумець сваё дзіця, але і паспрабаваць аднавіць сувязь. Гэты артыкул не для таго, каб абвінаваціць бацькоў. А для таго, каб дапамагчы ўбачыць сітуацыю вачыма дарослага сына ці дачкі.

Разбіраем прычыны, забіваем страх і ствараем атмасферу, дзе праўда — бяспечная.

Знаёмая сцэна: вы гаворыце дзіцяці прыбраць цацкі — яно быццам не чуе. Вы паўтараеце гучней — нуль рэакцыі. На трэці раз вы зрываецеся на крык, і толькі тады дзіця неахвотна, з крыўдай выконвае просьбу. Ці ўвогуле адмаўляецца. І вы адчуваеце сябе дрэннай маці ці бацькам, таму што зноў накрычалі. Амаль кожная сям’я праходзіць праз гэта. Многія бацькі думаюць, што дзіця проста шкодзіць, ігнаруе знарок, правярае цярпенне. Збольшага гэта так, але прычыны значна глыбейшыя. 

Грубіянства дзіцяці — сітуацыя, з якой сутыкаюцца амаль усе бацькі. Крыўда і разгубленасць — натуральная рэакцыя. Але важна разумець: хамства рэдка бывае асабістай абразай. Часцей гэта сігнал аб унутраных праблемах дзіцяці, або аб тым, што ў адносінах штосьці пайшло не так. Задача дарослага — не крыўдзіцца і не помсціць, а разабрацца ў прычынах і навучыцца правільна рэагаваць.

Кожны вечар адбываецца адно і тое ж. Вы вяртаецеся з працы ці заканчваеце хатнія справы. Усё цела ные, думкі блытаюцца, хочацца толькі аднаго — цішыні і спакою. І ў гэты момант дзіця нешта разлівае, не слухаецца ці проста занадта гучна гуляе. І вы зрываецеся. Крычыце. А потым пакутліва сорамна. Знаёмая сітуацыя? Многія бацькі праходзяць праз гэта.