02 кастрычніка, пятніца

Вы тут

«Магу пераблытаць людзей, а дэльфінаў — ніколі!»


Як становяцца дрэсіроўшчыкамі гэтых жывёл.

«Мы з табой адной крыві» — менавіта такі дэвіз выкарыстоўвае і ў жыцці, і на працы Яўген Фішчук. Ужо дзевяць гадоў ён займаецца выхаваннем дэльфінаў і іншых млекакормячых. Работа ў дэльфінарыі «Нэма» для яго не толькі спосаб заробку, але і хобі, і нават сям'я.


— Дрэсіроўшчык дэльфінаў — даволі рэдкая прафесія. Як вы трапілі ў яе?

— Зусім выпадкова. У мяне ў жыцці ўсё было распланавана гадоў на трыццаць наперад. І тут я неяк схадзіў у дэльфінарый. На наступны дзень кінуў сваю ранейшую работу, з'явіўся ў дэльфінарыі і сказаў: «Я прыйшоў да вас». Вядома, да мяне спачатку сур'ёзна ніхто не ставіўся, таму прыйшлося даказваць, што я ім патрэбны.

У мяне дзве адукацыі, але ні адна не мае нічога агульнага з дэльфінамі. Першая была музычная, другая аграрная — жывёлавод-селекцыянер. Усе здзіўляліся, калі я пайшоў са «служыцеляў муз» у жывёлаводы. А ў выніку знайшоў месца, дзе ў мяне ёсць і сцэна, і жывёлы.

— Як знаходзілі агульную мову з падапечнымі?

— У мяне ў «падпарадкаванні» ёсць дэльфіны, марскі коцік, марскі леў. Каб знайсці агульную мову, для пачатку трэба тры разы прачытаць «Маўглі» Рэд'ярда Кіплінга, вывучыць фразу «мы з табой адной крыві», тады кантакт наладзіць будзе значна лягчэй.

— Дэльфіны ж не чуюць голасу...

— У кожнага трэнера ёсць свісток, яго жывёлы чуюць нават пад вадой. Таксама дэльфіны выдатна разумеюць жэсты. Калі трэба паказаць ім нейкае месца ў прасторы, мы выкарыстоўваем доўгі шост. У астатнім метады стасункаў — гэта прафесійны сакрэт, які перадаецца ад трэнера да вучня.

— Як жывёлы трапляюць да вас?

— Прыходзіць кіраўніцтва і кажа: «Вось табе звер, рабі з яго «зорку»! (Смяецца.) На самай справе яны паступаюць не ў дэльфінарыі, бо тут няма сэнсу трымаць непадрыхтаваных жывёл, а напачатку — на тры падрыхтоўчыя базы ў краіне. Існуюць спецыяльныя школы, дзе дэльфіны праходзяць так званы курс маладога байца, сацыялізацыю, а потым ужо напалову падрыхтаваных жывёл адпраўляюць па шматлікіх дзеючых дэльфінарыях.

— Дрэсіроўка — творчы працэс...

— Графік у нас абсалютна ненармаваны, дакладнага раскладу няма. Мая работа, як вы і сказалі, — гэта творчы працэс. Для таго каб дасягнуць сапраўды добрых вынікаў, трэба, каб настрой быў добры і ў трэнера, і ў падапечных. Калі я прыйду ў дэльфінарый з вачыма, якія гараць, і неверагодным жаданнем працаваць, а жывёла ў гэты дзень не настроена на тое ж самае, то біцца бессэнсоўна. А вось калі я бачу, што ў яе добры і творчы настрой, то магу прапанаваць вывучыць новыя трукі. Прымушаць іх не трэба. У дэльфінаў дакладнае разуменне: двухногія — гэта весялосць, яны даюць магчымасць пацешыцца.
І не трэба разбураць гэта іх уяўленне пра нас.

— Раскажыце крыху пра вашых падапечных. Ці раўнуюць яны вас адзін да аднаго?

— Дэльфіны да марскіх ластаногіх ставяцца спакойна, асаблівай рэўнасці не заўважаў, а вось паміж сабой яны, цалкам магчыма, могуць думаць: «Гэта мой двухногі». (Смяецца.) У нас жыве тры дэльфіны: Геркулес, Х'юга, Віта. Геркулес — альфа-самец, лідар, яшчэ ён вельмі адказны, усё робіць «ад» і «да». Калі ў яго настрой працаваць, а двое іншых не хочуць, то Гера ўсё роўна настойвае на сваім. Х'юга ў нас самы малодшы, жвавы і цікаўны. А яшчэ ён любіць вучыцца нечаму новаму. Віта адзіная дзяўчынка. З дзяўчаткамі-дэльфінамі звычайна крыху больш складана. Яны стварэнні легкадумныя і капрызлівыя, любяць увагу, лёгка і хутка крыўдзяцца.

— Усе трукі — гэта заслуга трэнера?

— Ёсць базавыя нумары, абавязковыя ў праграме. Нейкія больш складаныя дзеянні з'яўляюцца самі сабой. Ёсць тры прыёмы: першы — гэта калі трэнеру «стукнула» ў галаву, другі — глядзім нумары з дэльфінарыяў з іншых краін і спрабуем паўтарыць, а трэці варыянт — самая лянівая методыка. Гэта калі жывёлы выдумляюць нумары, а ты стаіш і хваліш іх. (Смяецца.)

— Што самае складанае ў рабоце?

— Калі цябе не слухаюцца. Калі трэба растлумачыць, што ты не галоўны, а кампаньён. У такія моманты трэба сабрацца, узяць сябе ў рукі і знайсці кампраміс.

— Ці адбіваецца ваш занятак на будзённым жыцці?

— Пакуль я нечаму вучу жывёл, яны таксама вучаць мяне. Я веру, што за гэтыя гады вельмі моцна змяніўся. А што датычыцца сям'і, то мяне падтрымліваюць у маёй справе. Дарэчы, жонка — трэнер марскіх млекакормячых, таму мы адно аднаго выдатна разумеем.

Ангеліна НОВІКАВА, студэнтка ІІ курса Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта культуры і мастацтваў

Выбар рэдакцыі

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі нашых чытачоў

Вясёлыя гісторыі нашых чытачоў

Пра паход у грыбы, вясковага лавеласа і моўны казус.

Грамадства

Чым здзівілі фіналісты праекта TEDxYouth@Mіnsk?

Чым здзівілі фіналісты праекта TEDxYouth@Mіnsk?

Канферэнцыя прайшла ў анлайн-фармаце на відэасэрвісе VOKA.

Грамадства

Інтэр'ер для эстраднай зоркі. Глусчане сведчаць, што Філіп Кіркораў заказваў на іх фабрыцы дзверы

Інтэр'ер для эстраднай зоркі. Глусчане сведчаць, што Філіп Кіркораў заказваў на іх фабрыцы дзверы

Зараз такой фабрыкі няма, але ёсць людзі, якія могуць згадаць гісторыю яе існавання.

Грамадства

У Мінску пасля рэканструкцыі адкрыўся Музей гісторыі камсамола і маладзёжнага руху Беларусі

У Мінску пасля рэканструкцыі адкрыўся Музей гісторыі камсамола і маладзёжнага руху Беларусі

У Мінску пасля рэканструкцыі адкрыўся Музей гісторыі камсамола і маладзёжнага руху Беларусі.