Вы тут

«Рух адвечны, дзея, магія шляхоў...»


Лірычнай падборкай Віктара Гардзея «На перасячэнні зорных пуцявін» пачынаецца сакавіцкае «Полымя». Аўтар застаецца верным сабе і сваёй паэтычнай манеры: за перапляценнямі «зямных» рэалій айчыннага ментальнага поля (дуб, валун, лес, балота, «жыта з бульбай», «чабор, верасы», «над сцішанай вёскай, над жытам // буслы наразаюць кругі», «і жарства, і пясок, // вербаў схілены кроны») расчытваецца магутнае парыванне чалавечага духу ў нязведанае, туды, куды няма адзінай для ўсіх дарогі:


На перасячэнні

Зорных пуцявін

Крыж у спалучэнні

Казак і былін.

 

Ёсць яшчэ надзея,

Вера і любоў,

Рух адвечны, дзея,

Магія шляхоў…

Імпануе аўтарскі спосаб рыфмавання, які робіць вершы В. Гардзея пазнавальнымі сярод іншых, хай і напісаных на падобную тэматыку:

І ніякай бяды.

Свет ажыў бы, калі б

Ручаі пацяклі

Векавымі шляхамі,

Па дарогах вады —

Так было і тады,

Як ішлі леднікі.

Несучы за плячамі

Плоймы снегу мяхамі.

Што растаў за вякі

І паплыў ручаямі.

Да паэзіі Віктара Гардзея хочацца вяртацца, няспешна перачытваць — і штораз адкрываюцца новыя, нечаканыя сэнсы і філасофскія глыбіні…

Цалкам у звыклым рэчышчы традыцыйных тэм і сродкаў іх выяўлення бачыцца паэзія Галіны Загурскай: аўтарка прамаўляе добра вядомыя ўсім ісціны, зарыфмаваўшы іх (і рыфмы часта — дзеяслоўныя), дае бліжняму парады на ўсе выпадкі жыцця:

Чытай Псалтыр: сябе ачысці:

І гнеў, і лютасць прагані — 

адчыніш да нябёсаў выйсце,

Грааля ўбачыш там агні.

 

Яны твой шлях зямны асвецяць,

Навучаць бліжняга любіць

І прыгажосць у гэтым свеце.

Інакш нашто табе ў ім быць?

Акрамя таго, падаецца спрэчным сцвярджэнне, што любіць бліжняга можна навучыцца. Любоў да бліжняга — гэта, хутчэй, тое, што ўкладаецца ў чалавека яшчэ з немаўлячага ўзросту і не залежыць ад ступені яго адукаванасці і навучанасці.

Ёсць у падборцы некалькі вершаў, дзе пачатак абяцае нейкае адкрыццё, нечаканасць, напрыклад:

Ружавеў-мяняўся

Над зямлёй шацёр

І затым распаўся

Мірыядам зор.

Але ў завяршэнні твора мы бачым усё тыя ж прапісныя ісціны:

І яны нам сведчаць:

Ў свеце вечнасць ёсць.

Мы ў жыцці — на вечы:

Кожны — толькі госць.

Думаецца, што паэтэсе, не абмежаванай у магчымасці бачыць і чуць сэрцам, не стае смеласці адпусціць сваю фантазію за далягляд: не туды, дзе яна шмат разоў бывала і ўсё ведае, а ў нязведанае…

«Удыхнуць — і не задыхнуцца» спрабуе ў творчасці маладая паэтэса Al. Runweard (Алёна Болсун), што зразумела з яе падборкі з аднайменнай назвай. І вершы пераконваюць: поспех магчымы, толькі калі свядома ідзеш на рызыку, не трымаючыся за звыклыя сэнсы і вобразы:

…А ты маўчыш…

Мой голас хутка ціхне,

Разбіўшыся аб холад цішыні.

Я крок зраблю. Насустрач.

Толькі лішні…

І я на дне — шукаю вышыні. 

Інтрыгоўны пачатак мае аповесць Юры Несцярэнкі «А дзе Джагер?». Чытач знаёміцца з героямі расповеду, сярод якіх — Мік Д., Эмір К., Томі Э., Роберт П. Звяртаюць на сябе ўвагу імёны, якія так і просяцца, каб іх расшыфравалі… Завяршэнне аповесці, як і пачатак, — фантасмагарычна-містычнае. Але сюжэт твора рэалістычны, спецыфічныя аўтарскія хады напачатку і ў канцы спатрэбіліся, толькі каб «зацэментаваць» галоўную частку. Жорсткая рэальнасць шоу-бізнесу — вось пра што распавядае пісьменнік. Да яго слоў асаблівы давер, таму што ён сам з’яўляецца музыкантам і ведае тое, аб чым гаворыць, на ўласным досведзе. Дарэчы, аповесць Юры Несцярэнкі можна назваць працягам адной з папярэдніх яго кніг — «Звычайны шоу-бізнес».

Акрамя адметнага сюжэта, ёсць і іншая сэнсавая лінія, што працінае твор ад пачатку да завяршэння, — чысты якасны гук. Гэтая субстанцыя прысутнічае ў аповесці як эквівалент шчырасці і сапраўднасці. Як квітэсэнцыя духоўнай чысціні, што дапамагае зразумець складаную сітуацыю.

Не расчаруюць чытача і іншыя празаічныя творы ў нумары — два апавяданні Кірыла Стаселькі — «Малус» і «Фракцыі. Адна з лекцый гісторыі Палія» — і апавяданне «Аўхім» Зміцера Крэса.

У рубрыцы «Галасы свету» — завяршэнне рамана Тадэвуша Даленгі-Мастовіча «Кар’ера Нікадыма Дызмы», які перастварыў з польскай мовы Алесь Емяльянаў-Шыловіч.

Тадора ШПІЛЬКА

Выбар рэдакцыі

Палітыка

Лукашэнка: Беларусь і Расія сур'ёзна рушылі наперад у пытанні ўзгаднення саюзных праграм

Лукашэнка: Беларусь і Расія сур'ёзна рушылі наперад у пытанні ўзгаднення саюзных праграм

У Маскве адбылася сустрэча і перагаворы кіраўніка нашай краіны з яго калегам Уладзімірам Пуціным.

Эканоміка

За якія парушэнні могуць прыпыніць работу магазінаў?

За якія парушэнні могуць прыпыніць работу магазінаў?

МАРГ час ад часу прыпыняе работу магазінаў.

Грамадства

Еш ананасы, яблыкі жуй! Як падтрымаць імунітэт без аптэчкі?

Еш ананасы, яблыкі жуй! Як падтрымаць імунітэт без аптэчкі?

З авітамінозам у нас прынята змагацца па-старому...

Грамадства

Брагінскія кавуны з прыстаўкай «эка-»

Брагінскія кавуны з прыстаўкай «эка-»

На Гомельшчыне актыўна рэалізоўваюцца праекты па развіцці тэрыторый, пацярпелых у выніку катастрофы на ЧАЭС.