Вы тут

Вышыванкі, абярэгі, шашлыкі...


Вядома, афіцыйна запланаваныя «народныя гулянні» атрымоўваюцца далёка не заўсёды. Можа падвесці надвор’е, або прадуманая, увогуле, праграма — па тых ці іншых прычынах не знайсці водгуку ў душы патэнцыйных наведвальнікаў... Але калі казаць аб «Вянку сяброўства-2022», а ў прыватнасці, аб выставе-кірмашы каля Бабруйскага Лядовага палаца, у гэтую суботу зоркі відавочна сышліся, і людзі актыўна адправіліся «фестываліць».


Ну, і мы таксама вырашылі з’ездзіць у Бабруйск. Дарэчы, падобныя кірмашы добрыя яшчэ і тым, што часам тут можна адшукаць сапраўды ўнікальныя, эксклюзіўныя рэчы. Пра гэта і пагаворым.

Міжнародны фестываль народнай творчасці «Вянок сяброўства» ў гэтым годзе прайшоў на бабруйскай зямлі ўжо ў 16-ы раз. На працягу шматвяковай гісторыі горад на Бярэзіне славіўся багатымі міжэтнічнымі традыцыямі, так што гэта сапраўды выдатная пляцоўка для падобнага мерапрыемства. Тым больш, сёлета горад адзначае сваё 635-годдзе. Выступленні на фестывалі не носяць конкурснага характару і праходзяць пад дэвізам роўнай значнасці і мастацкай каштоўнасці нацыянальных культур і традыцый, падкрэслілі ў аддзеле культуры Бабруйскага гарвыканкама.

У рамках фестывалю каля Лядовага палаца прайшла выстава-кірмаш майстроў народных промыслаў і рамёстваў. Тут, напрыклад, можна было набыць стыльны шоппер — з машыннай вышыўкай (ад 20 рублёў), або крыху даражэй (ад 25-ці), але з ручной. Шопер — першапачаткова сумка з тканіны для паходаў па крамах — сёння стаў акцэнтным аксэсуарам кэжуал-стылю. Пры гэтым такая сумка настолькі зручная, што ў некаторых сітуацыях проста незаменная — напрыклад, у дарозе або на пляжы. Патрабаванні да аксэсуара — адпаведны памер (туды павінен змяшчацца ліст фармату А4) і, у ідэале, унікальны дызайн. На шоперы наносяць дэвізы і лозунгі, пацешныя малюнкі або рэпрадукцыі вядомых карцін — словам, усё, што так ці інакш адлюстроўвае непаўторнасць яго гаспадара. А значыць, для набыцця шопера майстэрня мастака (або прылавак яго аўтарскіх вырабаў на выставе) — ідэальнае месца: тут вы дакладна знойдзеце які-небудзь экслюзіў, які, магчыма, супадзе з вашым унутраным светам.

— О, шопер «Звязды»! Давайце мяняцца! — весела прапануе мне дзядзечка за прылаўкам, убачыўшы ў мяне ў руках сумку з прома-прадукцыяй нашай газеты.

— А што ў вас ёсць? — вырашаю падтрымаць «менавы гандаль».

— Вось, глядзіце, выбірайце...

З таго, што захацелася набіць — кубачкі з партрэтамі беларускіх пісьменнікаў (яны, дарэчы, карысталіся ў наведванняў папулярнасцю), па 10 рублёў. Тыя ж аўтарскія шоперы з цытатамі з айчыннай класікі («Дызайн сам распрацоўваю. Падтрымлівайце, набывайце! Ёсць яшчэ ды ix такія ж маечкі»). А таксама кубак для гарбаты з беларускамоўнымі назвамі рачных рыб і іх выявамі.

Яшчэ з хэндмэйд-эксклюзіву на кірмашы былі заўважаны вышыванкі — ільняныя або з даданнем бавоўны. Прычым і з ручной вышыўкай таксама! Калі падумаеш, колькі драбнюткіх сцяжкоў трэба было зрабіць, каб нарадзіўся такі складаны ўзор, разумееш, што 100 рублёў за кашулю — гэта ні воднага разу не дорага. Зрэшты, 100 рублёў каштавала самая дарагая, мужчынская вышыванка. Жаночыя і дзіцячыя можна было набыць ад 60.

Акцэнтным аксэсуарам можна зрабіць і аўтарскія вязаныя жаночыя сумачкі з поліэфірнага шнура. У кожную акуратна ўшытая падшэўка, і такой сумачкі дакладна ні ў каго не будзе — яны ў майстрыцы ўсё ў адзіным экзэмпляры, ад 35 рублёў у залежнасці ад памеру. Пляценне вузламі, дарэчы, у старажытнасці надзялялі містычным значэннем. Дзяўчына распавядае, што ў раннім сярэднявеччы гэты від рукадзелля ў шэрагу еўрапейскіх краін быў забаронены — яго асацыявалі з вядзьмарствам. У 1970-х такое пляценне было элементам культуры хіпі. А ў 2022-м звязаныя ў гэтай тэхніцы рэчы можна ўбачыць на высокіх подыумах — напрыклад, у калекцыі Altuzarra ў спалучэнні са строгім офісным лукам. Так што падобная сумачка — каштоўнае набыццё для модніц.

Дарэчы, аб вядзьмарстве і містыцы: у гэтую суботу на кірмашы каля Лядовага палаца можна было стаць уладальнікам і ўпрыгожання-абярэга — у разліку на прыцягненне поспеху ў жыццё для тых, хто верыць, і «проста прыгожа» — для скептыкаў. А можна было купіць спецыяльны набор і зрабіць сваімі рукамі старажытны беларускі абярэг па інструкцыі.

Гліняны посуд з ганчарнай майстэрні прадаваўся ад 15 да 40 рублёў у залежнасці ад памеру і складанасці. Калі вы прыхільнік правільнага харчавання, гатаваць трэба толькі ў гліняным посудзе, распавёў майстар пра свае вырабы. Гліна мае ўласцівасць самастойна рэгуляваць вільготнасць і тэмпературу прадукту. Сценкі глінянага посуду награваюцца павольна і раўнамерна, і прадукты ў ім «тамяцца», а не варацца або смажацца — то бок захоўваюцца ўсе вітаміны і карысныя рэчывы. Да таго ж, ежа астывае павольней: страва доўга застаецца гарачай.

Мастак па дрэве Яўген прывёз на кірмаш посуд з дрэва. Кожнае выраб упрыгожвае кляймо майстра. Суцэльная важкая скалка з ясеня прадавалася за 15 рублёў. Тоўстыя драўляныя кухонныя дошкі і тонкія місачкі захавалі непаўторны ўзор гадавых кольцаў. Драўніна валодае карыснымі ўласцівасцямі: вылучае эфірныя алеі, якія дапамагаюць пры галаўных болях і заспакойваюць нервовую сістэму. Акрамя таго, драўляны посуд мае антыбактэрыйны эфект. А яшчэ — выглядае вельмі стыльна, прычым, відавочна, упішацца абсалютна ў любы інтэр’ер кухні. Коштавая катэгорыя ў майстроў драўлянага посуду — тая ж, што і ў ганчароў: у сярэднім кошты пачыналіся ад 20 рублёў, і далей да 80 за вытанчаныя, у некалькі паверхаў, вазы для садавіны.

Яшчэ адна пазіцыя, што, безумоўна, заслугоўвала ўвагі — натуральная касметыка. Напрыклад, маскі для твару з пятрушкі і падтынніка (мяне запэўнілі, што па старажытных рэцэптах). Або мыла ручной працы.

— Аснова не мыльная. Толькі натуральныя раслінныя алеі і іншыя прыродныя інгрэдыенты. Тэхналогія вырабу такога мыла досыць складаная, затое мыла гіпаалергеннае і вельмі карыснае. Не сушыць скуру, як сінтэтычнае, а наадварот, увільгатняе і робіць аксаміцістай. Вось бярозавае мыла, яно асабліва падабаецца пакупнікам, а гэта шакаладнае. А вось вішнёвае, грейфрутавае.

Пахне мыла сапраўды як пірожныя — хочацца паспрабаваць на смак.

— А гэта крэмавае мыла-бельдзі з аліўкавага алею, такое выкарыстоўваецца ў хамамах. У нас майстэрня ў Магілёве, але па пошце мы працуем з усёй Беларуссю і з Расіяй.

Тут жа, у рамесных радах, прадаваўся і мёд (у сярэднім 8 рублёў палова літра, 16 — літр) і травяная гарбата — 10 рублёў за шклянку «запаркі».

У цэлым, майстры не даражыліся, але пакінуць на выставе значную суму было цалкам рэальна.

Асабліва калі, выдаткаваўшыся на прыгожае, перайсці ў шэрагі, дзе прапаноўвалася смачнае. Сталічныя гастрафэсты звычайна робяць стаўку на розныя віды фастфуду. Тут ежа была, скажам так, у большай ступені арыентавана на сям’ю: на «паесці з дзецьмі і мужам», наесціся і атрымаць не толькі сытасць, але і карысць. Амаль у кожнай палатцы быў суп: ад халадніка (самы хадавы варыянт «першага», улічваючы спякоту) і юшкі да харчо і салянкі. Прапаноўвалася і «гарачае». Напрыклад, сапраўдны узбекскі плоў з баранінай, які прама на вачах публікі гатавалі ў велізарным казане (4,5 рублёў за 100 г). А таксама дранікі (ад рубля да двух, у залежнасці ад начыння або дабавак), закусачныя піражкі (выдатна ішлі да супу), смажанкі, печаная на агні бульба і гародніна. І, вядома ж, шашлыкі, іх было шмат: можна было спрабаваць і параўноўваць. Плюс выключна прымальны цэннік. 100 г шашлыка каштавалі каля 5 рублёў. Сэт ад ААТ «Бабруйскі мясакамбінат» з зразай і каўбаскай — не паверыце, 1 рубель! У цэлым, рубель-паўтара былі досыць распаўсюджанай цаной — і за «Майскі» боршч каля палаткі ААТ «Белшына», і за ледзяной кактэйль «Сэрца былой» ААТ «Чырвоны харчавік».

Дзіцячым забавам адвялі досыць вялікі сектар кірмашу. Тут быў прадстаўлены стандартны набор дзіцячых «атракцыёнаў» (катанне на конях, вяровачныя гарадкі, «стралялкі» па шарыках, батуты і т.д.). Цэннік за дзіцячыя забавы гуманнасцю не здзівіў (як у шэрагах з пачастункам), але ва ўсіх гарадах Беларусі, уключаючы Мінск, ён плюс мінус стандартны, і бацькам добра вядомы. А вось чым можна было парадаваць дзятву цалкам бясплатна — дык гэта магчымасцью падняцца ў кабіну верталёта МНС (туды пускалі ўсіх жадаючых) і пабегаць пад «дажджом», які ладзілі пажарныя машыны. Улічваючы трыццаціградусную спякоту, да дзяцей ахвотна далучыліся і дарослыя.

І, вядома, каля Лядовага палаца працавала палатка «Белпошты», дзе можна было падпісацца на розныя выданні. Тым, хто абраў падпіску на «Звязду» або «Лім» — наша велізарная падзяка!

Аляксандра АНЦЭЛЕВІЧ

Фота аўтара

 

Выбар рэдакцыі

Калейдаскоп

Шалі — прыемныя навіны, леў — добрыя справы. Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Шалі — прыемныя навіны, леў — добрыя справы. Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Авен. Панядзелак прынясе вам рамантычны настрой, хаця трэба працаваць

Калейдаскоп

Што вы ведаеце пра беларускае жніво? «Ураджайны» тэст

Што вы ведаеце пра беларускае жніво? «Ураджайны» тэст

Надышоў жнівень — самы ўраджайны, працоўны, смачны час.